xī jìn  (179年～251年)

姓：	sī mǎ
名：	yì
字：	zhòng dá
网笔号：	gāo zǔ xuān dì
籍贯：	hé nèi wēn
开端 终结 在位 

　　 sī mǎ yì (179-251)， zì zhòng dá， hé nèi wēn（ jīn hé nán wēn xiàn） rén。 sān guó shí qī wèi guó jié chū de zhèng zhì jiā、 jūn shì jiā， xī jìn wáng cháo de diàn jī rén。 céng rèn zhí guò cáo wèi de dà dū dū， tài wèi， tài fù。 shì fǔ zuǒ liǎo wèi guó sān dài de tuō gū fǔ zhèng zhī zhòng chén， hòu qī chéng wéi quán quán zhǎng kòng wèi guó cháo zhèng de quán chén。 píng shēng zuì xiǎn zhù de gōng jì shì duō cì qīn shuài dà jūn chéng gōng duì kàng zhū gé liàng de běi fá。 qí sūn sī mǎ yán（ jí qí cì zǐ sī mǎ zhāo zhī zǐ） bèi fēng jìn wáng hòu， zhuī fēng yì wéi xuān wáng， sī mǎ yán chēng dì hòu， zhuī zūn yì wéi jìn xuān dì。
　　1. jiā zú bèi jǐng
　　 sī mǎ yì qí xiān chū zì dì gāo yáng zhī zǐ zhòng lí， wéi xià guān zhù róng， lì táng、 yú、 xià、 shāng， shì xù qí zhí。 zhōu cháo， yǐ xià guān wéi sī mǎ。 qí hòu chéng bǎi xiū fù， zhōu xuān wáng shí， yǐ shì guān kè píng xú fāng， xī yǐ guān zú， yīn 'ér wéi shì。 chǔ hàn jiān， sī mǎ yǎng wéi zhào jiāng， yǔ zhū hóu fá qín。 qín wáng， lì wéi yīn wáng， dū hé nèi。 hàn yǐ qí dì wéi jùn， zǐ sūn suì yǐ wéi jiā。 zì yǎng bā shì， zhì dōng hàn 'ān dì shí， shēng zhēng xī jiāng jūn jūn， zì shū píng。 sī mǎ jūn shēng yù zhāng tài shǒu liàng， zì gōng dù。 liàng shēng yǐng chuān tài shǒu sī mǎ jùn， zì yuán yì。 jùn shēng jīng zhào yǐn sī mǎ fáng， zì jiàn gōng。 sī mǎ fáng jiù shì sī mǎ yì de fù qīn (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 jìn wǔ dì sī mǎ yán zài tā de yī gè zhào shū chēng： “ běn zhū shēng jiā， chuán lǐ lái jiǔ ” (《 jìn shū · lǐ zhì》 )。
　　
　　 sī mǎ yì wéi sī mǎ fáng cì zǐ， shǐ shū chēng tā“ shǎo yòu qí jié， cōng míng duō dà lüè， bó xué qià wén， fú yīng rú jiào” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 dōng hàn mò nián， tiān xià dà luàn， sī mǎ yì shēng zài luàn shì zhōng，“ cháng kǎi rán yòu yōu tiān xià xīn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　2. zǎo nián
　　 nán yáng tài shǒu yáng jùn sù yǐ zhī rén shàn rèn zhù chēng， sī mǎ yì èr shí suì qián， yáng jùn céng jiàn guò tā， shuō tā jué fēi xún cháng zhī zhī； shàng shū cuī yǎn yǔ sī mǎ yì de xiōng cháng sī mǎ lǎng jiāo hǎo， céng duì sī mǎ lǎng shuō：“ jūn dì cōng liàng míng yǔn， gāng duàn yīng tè， fēi zǐ suǒ jí yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 jiàn 'ān liù nián (201 nián )， jùn zhōng tuī jǔ tā wéi shàng jì chuán。 shí cáo cāo zhèng rèn sī kōng， tīng dào tā de míng shēng hòu， pài rén zhào tā dào fǔ zhōng rèn zhí。 sī mǎ yì jiàn hàn cháo guó yùn yǐ wēi， bù xiǎng zài cáo cāo shǒu xià， biàn jiè kǒu zì jǐ yòu fēng bì bìng， shēn tǐ bù néng qǐ jū。 cáo cāo bù xìn， pài rén yè jiān qù cì tàn xiāo xī， sī mǎ yì tǎng zài nà lǐ， yī dòng bù dòng， xiàng zhēn rǎn shàng fēng bì yī bān。
　　
　　3. jiù zhí
　　 jiàn 'ān shí sān nián (208)， cáo cāo wéi chéngxiàng yǐ hòu， shǐ yòng qiáng zhì shǒu duàn bì sī mǎ yì wéi wén xué yuàn。 cáo cāo duì shǐ zhě shuō，“ ruò fù pán huán， biàn shōu zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 sī mǎ yì jù zhī， zhǐ dé jiù zhí。 cáo cāo ràng tā yǔ tài zǐ wǎng lái yóu chù， lì rèn huáng mén shì láng、 yì láng、 chéngxiàng dōng cáo shǔ、 chéngxiàng zhù bó děng zhí。 sī mǎ yì zài cáo cāo shǒu xià rèn zhí， xiǎo xīn jǐn shèn， qín qín kěn kěn，“ zhì yú chú mù zhī jiān， xī jiē lín lǚ”。
　　 jiàn 'ān 'èr shí nián (215 nián )， cáo cāo zhēng tǎo zhāng lǔ， sī mǎ yì suí jūn。 tā duì cáo cāo shuō：“ liú bèi yǐ zhà lì lǔ liú zhāng， shǔ rén wèi fù 'ér yuǎn zhēng jiāng líng， cǐ jī bù kě shī yě。 jīn ruò yào wēi hàn zhōng， yì zhōu zhèn dòng， jìn bīng lín zhī， shì bì wǎ jiě。 yīn cǐ zhī shì， yì wéi gōng lì。 shèng rén bù néng wéi shí， yì bù shī shí yǐ。” cáo cāo shuō：“ rén kǔ wú zú， jì dé lǒng yòu， fù yù dé shǔ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！ méi yòu cǎi nà tā de jiàn yì。
　　 jiàn 'ān 'èr shí sì nián (219)， dāng sūn quán xiàng cáo cāo shàng biǎo chēng chén、 sǒng yǒng cáo cāo zì lì wéi dì。 cáo cāo shuō：“ cǐ 'ér yù jù wú zhù lú tàn shàng xié！” sī mǎ yì shuō：“ hàn yùn chuí zhōng， diàn xià shí fēn tiān xià 'ér yòu qí jiǔ， yǐ fú shì zhī。 quán zhī chēng chén， tiān rén zhī yì yě。 yú、 xià、 yīn、 zhōu bù yǐ qiān ràng zhě， wèi tiān zhī mìng yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 dāng shí cáo cāo shǒu xià de mén fá guān liáo yōng hàn zhě shàng duō， wéi cáo cāo suǒ shēn jì， ér xún yù、 cuī yǎn děng zhù míng rén wù dū yīn duì cáo shì dài hàn yòu yì yì 'ér bù dé shàn zhōng。 dà gài sī mǎ yì zài zhè gè guān jiàn wèn tí shàng zǎo jiù biǎo shì zhī chí cáo cāo， yīn cǐ cáo cāo cái duì tā yóu cāi jì zhú jiàn zhuǎn wéi xìn rèn。
　　 cáo cāo jìn fēng wèi wáng hòu， shēng rèn sī mǎ yì wéi tài zǐ zhōng shù zǐ， zuǒ zhù cáo pī。 shí sī mǎ yì “ měi yǔ dà móu， zhé yòu qí cè” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )， wéi cáo pī suǒ xìn rèn hé zhòng yòng， suǒ yǐ guān xì yī zhí hěn hǎo。 sī mǎ yì hái yǔ chén qún、 wú zhì、 zhū shuò bìng chēng sì yǒu。
　　
　　 cǐ hòu， sī mǎ yì gèng shì cháng móu guó shì， duō chū qí cè。 bù jiǔ， sī mǎ yì zhuǎn wéi chéngxiàng jūn sī mǎ。 tā zhǐ chū jīng zhōu cì shǐ hú xiū cū bào， nán xiāng ( zhì nán xiāng， jīn hé nán xī chuān dōng nán ) tài shǒu fù fāng jiāo shē， dōubù yìng zhù shǒu biān fáng， cáo cāo wèi yú zhòng shì。
　　 tóng nián liù yuè， liú bèi jì qǔ hàn zhōng hòu， pài mèng dá、 liú fēng gōng zhàn hàn zhōng jùn dōng bù de fáng líng、 shàng yōng děng dì， shì lì yòu suǒ kuò zhǎn。 qī yuè， sūn quán yù gōng hé féi， wèi jūn dà bù diào dòng huái nán fáng bèi wú jūn。 zhèn shǒu jīng zhōu de shǔ qián jiāng jūn guān yǔ， chéng cǐ jī huì， liú nán jùn ( zhì jiāng líng， jīn hú běi jiāng líng ) tài shǒu méi fāng shǒu jiāng líng， jiāng jūn fù shì rén shǒu gōng 'ān ( jīn hú běi gōng 'ān xī běi )， zì shuài zhù lì běi gōng jīng xiāng ( wèi jīng zhōu zhì xīn yě， jīn hé nán xīn yě； xiāng yáng jùn zhì xiāng yáng， jīn hú běi xiāng fán )。 wéi wèi jiāng cáo rén， shuǐ yān yú jìn qī jūn， zhǎn páng dé。 shí fán chéng shǒu jūn jǐn shù qiān rén， chéng qiáng yīn shuǐ yān duō chù bēng tā， cáo rén céng kǎo lǜ fàng qì fán chéng， bèi fǔ zhù cáo rén de rǔ nán tài shǒu mǎn chǒng suǒ quàn zhǐ。 cáo rén jué xīn fèn yǒng dǐ yù。 hú、 fù 'èr rén guǒ rán chéng jī jiàng shǔ。 cǐ shí， lù hún ( jīn hé nán sōng xiàn dōng běi ) rén sūn láng děng， yì shā guān qǐ bīng， xiǎng yìng guān yǔ。 guān yǔ shēng shì yī shí“ wēi zhèn huá xià” (《 sān guó zhì · shǔ shū · guān yǔ chuán》 )。
　　 dāng shí dū chéng zài xǔ chāng， jù fán chéng hěn jìn， cáo cāo gǎn dào wēi xié， wéi bì guān yǔ fēng máng， yī dù zhǔn bèi qiān dū hé běi。 sī mǎ yì hé cáo chuán jiǎng jì jí shí quàn zǔ：“ jìn děng wéi shuǐ suǒ méi， fēi zhàn shǒu zhī suǒ shī， yú guó jiā dà jì wèi yòu suǒ sǔn， ér biàn qiān dū， jì shì dí yǐ ruò， yòu huái miǎn zhī rén dà bù 'ān yǐ。 sūn quán、 liú bèi， wài qīn nèi shū， yǔ zhī dé yì， quán suǒ bù yuàn yě。 kě yù quán suǒ， lìng jǐ qí hòu， zé fán wéi zì jiě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 cáo cāo cóng qí jì， sūn quán guǒ rán pài lǚ méng xí qǔ jiāng líng， guān yǔ bèi qí fú shā。
　　 cǐ zhàn de shèng lì， cáo cāo lì yòng sūn、 liú zhēng duó jīng zhōu de máo dùn， chōng fēn yùn yòng wài jiāo móu lüè， zuò shōu yú lì， bù jǐn cuò bài guān yǔ de qiáng dà gōng shì， jiě chú liǎo fán chéng zhī wéi， ér qiě yě shǐ zhū gé liàng yuán dìng de yī lù xiàng wǎn luò、 yī lù chū qín chuān de liǎng miàn qián jī zhōng yuán de jìhuà wú fǎ shí xiàn。 gèng zhòng yào de shì pò huài sūn、 liú lián méng， gǎi biàn liǎo dāng shí de zhàn lüè gé jú， zhǎng wò liǎo zhù dòng quán。
　　 xú huàng jī tuì guān yǔ hòu， cáo cāo xián 'è jīng zhōu jí fù jìn bǎi xìng， xiǎng bǎ tā mendōu qiān zǒu。 sī mǎ yì rèn wéi：“ jīng chǔ qīng tuō， yì dòng nán 'ān。 guān yǔ xīn pò， zhū wéi 'è zhě cáng cuàn guān wàng。 jīn xǐ qí shàn zhě， jì shāng qí yì， jiànglìng qù zhě bù gǎn fù hái” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 cáo cāo cóng zhī， méi yòu yí mín。 cáng cuàn táo wáng zhě guǒ rán dū fù chū guī huà。
　　 yán kāng yuán nián (220 nián )， cáo cāo qù shì， cháo yě wēi jù， sī mǎ yì guǎn lǐ sāngzàng zhū shì， nèi wài sù rán。
　　 tóng nián， cáo pī jí wèi wáng wèi， sī mǎ yì shòu fēng hé jīn tíng hóu， zhuǎn chéngxiàng zhǎngshǐ。
　　
　　 shí sūn quán shuài jūn xiàng xī。 cháo chén rèn wéi fán chéng、 xiāng yáng quē fá liáng， bù néng dǐ yù wú jūn， qǐng zhào shǒu jiāng cáo rén huí zhù wǎn chéng。 sī mǎ yì zé rèn wéi bù gāi fàng qì 'èr chéng：“ sūn quán xīn pò guān yǔ， cǐ qí yù zì jié zhī shí yě， bì bù gǎn wéi huàn。 xiāng yáng shuǐ lù zhī chōng， yù kòu yào hài， bù kě qì yě”。 cáo pī wèi yǐ qí yán， mìng cáo rén fàng huǒ shāo huǐ 'èr chéng。 hòu lái sūn quán guǒ rán méi yòu rù qīn。 cáo pī huǐ zhī bù jí。
　　 tóng nián， cáo pī dēng huáng dì wèi， shǐ chēng wèi wén dì。 yóu yú sī mǎ yì wéi cáo pī“ cuàn hàn” chū liǎo dà lì， suǒ yǐ dēng jī hòu， cáo pī rèn mìng sī mǎ yì wéi shàng shū， bù jiǔ zhuǎn dū jūn、 yù shǐ zhōng chéng， fēng 'ān guó xiāng hóu。
　　 huáng chū 'èr nián (221 nián )， miǎn qù dū jūn guān zhí， shēng rèn shì zhōng、 shàng shū yòu pú shè。
　　 huáng chū sān nián (222 nián )， hé huáng chū wǔ nián (224 nián )， cáo pī liǎng cì fá wú， dū yǐ sī mǎ yì zhèn shǒu xǔ chāng， bìng gǎi fēng sī mǎ yì wéi xiàng xiāng hóu。 huáng chū liù nián (225 nián ) chūn 'èr yuè， zhuǎn rèn fǔ jūn dàjiàng jūn、 jiǎ jié， lǐng bīng wǔ qiān， jiā jǐshìzhōng、 lù shàng shū shì。 sī mǎ yì cí ràng， cáo pī shuō：“ wú yú shù shì， yǐ yè jì zhòu， wú xū yú níng xī。 cǐ fēi yǐ wéi róng， nǎi fēn yōu 'ěr” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 tóng nián， cáo pī yòu dà xīng shuǐ jūn gōng wú， réng mìng sī mǎ yì liú shǒu，“ nèi zhèn bǎi xìng， wài gōng jūn zī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 lín xíng， xià zhào shū gěi sī mǎ yì shuō：“ wú shēn yǐ hòu shì wéi niàn， gù yǐ wěi qīng。 cáoshēn suī yòu zhàn gōng， ér xiāo hé wéi zhòng。 shǐ wú wú xī gù zhī yōu， bù yì kě hū” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！ hòu cáo pī yóu guǎng líng huí shī luò yáng， yòu xià zhào duì sī mǎ yì shuō：“ wú dōng， fǔ jūn dāng zǒng xī shì； wú xī， fǔ jūn dāng zǒng dōng shì” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 yú shì sī mǎ yì liú zhèn xǔ chāng。
　　4. fǔ zhèng dà chén
　　 huáng chū qī nián (226 nián ) wǔ yuè， cáo pī jià bēng， xiǎng nián sì shí suì。 lín zhōng shí， lìng sī mǎ yì yǔ zhōng jūn dàjiàng jūn cáo zhēn、 zhèn jūn dàjiàng jūn chén qún、 zhēng dōng dàjiàng jūn cáo xiū wéi fǔ zhèng dà chén。 cáo pī duì tài zǐ shuō：“ yòu jiān cǐ sān gōng zhě， shèn wù yí zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 míng dì jí wèi， gǎi fēng sī mǎ yì wéi wǔ yáng hóu。
　　 sūn quán dé zhī wèi wén dì qù shì hòu， yú bā yuè chū bīng gōng wèi。 mìng wú zuǒ jiāng jūn zhū gé jǐn bù bīng fēn liǎng lù jìn gōng xiāng yáng ( jīn hú běi xiāng fán )， qīn zì shuài jūn jìn gōng jiāng xià jùn ( zhì 'ān lù， jīn hú běi yún mèng xī nán )。 sūn quán yī lù wéi wèi jūn suǒ bài， suì chè bīng 'ér zǒu。 ér zhū gé jǐn zé bèi sī mǎ yì jī bài， bìng zhǎn shā wú jiāng zhāng bà， zhǎn shǒu qiān yú jí。 shí 'èr yuè， shēng rèn piàoqí jiāng jūn。
　　 tài hé yuán nián (227 nián ) liù yuè， míng dì mìng sī mǎ yì zhù zhā wǎn chéng， jiā dū jīng、 yù 'èr zhōu zhū jūn shì。
　　 dāng chū shǔ jiāng mèng dá jiàng wèi shí， wèi cháo dài qí shèn hòu， sī mǎ yì rèn wéi tā yán xíng qīng qiǎo， bù kě xìn rèn。 dàn huáng dì bù tīng， rèn mìng mèng dá lǐng xīn chéng tài shǒu， fēng hóu， jiǎ jié。 wèi wén dì sǐ hòu， mèng dá shī chǒng， shǔ chéngxiàng zhū gé liàng jí 'àn zhōng yǔ zhī tōng xìn， tú móu pàn wèi。 zhū gé liàng kǒng tā yán xíng fǎn fù wú cháng， xiǎng cù tā sù pàn， zhī wèi xīng tài shǒu shēn yí hé tā yòu máo dùn， biàn pài guō mó dào shēn yí chù zhà jiàng， yòu yì xiè lù qí shì。 mèng dá wén cǐ xiè lù， zhǔn bèi mǎ shàng qǐ bīng。
　　 shēn yí jiāng cǐ shì mì gào sī mǎ yì hòu， sī mǎ yì pà tā tū rán fānàn， gěi tā qù xìn， xiáng wéi wèi jiě， xìn zhōng shuō：“ jiāng jūn xī qì liú bèi， tuō shēn guó jiā， guó jiā wěi jiāng jūn yǐ jiāng yì zhī rèn， rèn jiāng jūn yǐ tú shǔ zhī shì， kě wèi xīn guàn bái rì。 shǔ rén yú zhì， mò bùqiè chǐ yú jiāng jūn。 zhū gé liàng yù xiāng pò， wéi kǔ wú lù 'ěr。 mó zhī suǒ yán， fēi xiǎo shì yě， liàng qǐ qīng zhī 'ér lìng xuān lù， cǐ dài yì zhī 'ěr” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 mèng dá dé xìn dà xǐ， yóu yù bù jué。 sī mǎ yì zé 'àn zhōng shuài jūn jìn tǎo， zhū jiāng jiàn mèng dá yǔ wú shǔ jiāo jiē， quàn sī mǎ yì xiān guān 'ér hòu dòng。 sī mǎ yì shuō：“ dá wú xìn yì， cǐ qí xiāng yí zhī shí yě， dāng jí qí wèi dìng cù jué zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 sī mǎ yì qīn zì shuài jūn rì yè jiān chéng qián qù tǎo fá mèng dá， bā tiān hòu dǐ dá xīn chéng chéng xià。 wú、 shǔ pài chū yuán bīng jiě jiù mèng dá， bèi sī mǎ yì bù lán zǔ yú xī chéng de 'ān qiáo、 mù lán sài děng dì。 cǐ qián， zhū gé liàng céng gào jiè mèng dá jiā jǐn fáng fàn， bù yào shàngdàng， mèng dá xiě xìn gěi zhū gé liàng， rèn wéi：“ wǎn qù luò bā bǎi lǐ， qù wú yī qiān 'èr bǎi lǐ， wén wú jǔ shì， dāng biǎo shàng tiān zǐ， bǐ xiāng fǎn fù， yī yuè jiān yě， zé wú chéng yǐ gù， zhū jūn zú bàn。 zé wú suǒ zài shēn xiǎn， sī mǎ gōng bì bù zì lái； zhū jiāng lái， wú wú huàn yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 děng dào bīng lín chéng xià， mèng dá yòu xiě xìn gěi zhū gé liàng， jīng tàn：“ wú jǔ shì， bā rì 'ér bīng zhì chéng xià， hé qí shén sù yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！
　　 shàng yōng chéng sān miàn huán shuǐ， mèng dá zài chéng wài shù lì mù shān， jiā gù chéng fáng。 sī mǎ yì huī shī dù shuǐ， huǐ qí mù shān， zhí bī chéng xià。 tài hé 'èr nián (228 nián ) zhēngyuè， sī mǎ yì bīng fēn bā lù gōng chéng， gōng shí liù tiān， mèng dá de wài shēng dèng xián、 bù jiāng lǐ fǔ kāi chéng tóu jiàng。 wèi jūn rù chéng， qín zhǎn mèng dá， chuán shǒu jīng shī， fú huò wàn yú rén。 sī mǎ yì huí jūn， réng zhù wǎn chéng， jiǎng quàn nóng sāng， jìn zhǐ fú fèi。 nán fāng lì mín xīn yuè chéng fú。
　　 qián chū， shēn yí jiǔ zài wèi xīng jùn， zhuān wēi nòng quán， shàn zì jiè huáng dì míng yì kè zhì yìn xìn， sī xiāng shòu yú。 mèng dá bèi shā zhī hòu， shēn yí zì shēng yí lǜ。 dāng shí gè jùn jùn shǒu jiàn sī mǎ yì kè dí zhì shèng， fēn fēn fèng lǐ zhù hè。 sī mǎ yì tīng zhī rèn zhī， bìng ràng rén xiàng shēn yí 'àn shì。 shēn yí zhǐ hǎo qián lái zhù hè。 sī mǎ yí chéng jī jiāng tā shōu bǔ， sòng wǎng jīng shī。
　　 sī mǎ yì yòu jiāng mèng dá yú zhòng qī qiān yú jiā qiān wǎng yōu zhōu。 bù jiǔ shǔ jiāng yáo jìng、 zhèng tā děng shuài qí bù shǔ qī qiān yú rén lái jiàng。
　　
　　 dāng shí biān jùn xīn fù， hù kǒu bù shí。 cháo tíng xiǎng jiā yǐ hé shí， qǐng sī mǎ yì jìn jīng， zhēng xún tā de yì jiàn。 sī mǎ yì rèn wéi：“ zéi yǐ mì wǎng shù xià， gù xià qì zhī。 yí hóng yǐ dà gāng， zé zì rán 'ān lè” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 míng dì yòu bù tā wú shǔ dū gāi tǎo fá， yīnggāi xiān cóng hé chù zhuóshǒu ? sī mǎ yì huí dá shuō：“ wú yǐ zhōng guó bù xí shuǐ zhàn， gù gǎn sàn jū dōng guān。 fán gōng dí， bì 'ě qí hóu 'ér chōng qí xīn。 xià kǒu、 dōng guān， zéi zhī xīn hóu。 ruò wéi lù jūn yǐ xiàng wǎn chéng， yǐn quán dōng xià， wéi shuǐ zhàn jūn xiàng xià kǒu， chéng qí xū 'ér jī zhī， cǐ shén bīng cóng tiān 'ér zhuì， pò zhī bì yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 míng dì tóng yì tā de kàn fǎ， mìng tā réng jiù zhù zhā wǎn chéng。
　　 tài hé 'èr nián (228 nián ) wǔ yuè， wú pó yáng tài shǒu zhōu fáng pài rén sòng qīn bǐ xìn gěi cáo xiū， huǎng chēng shòu dào wú wáng zénàn， dǎ suàn qì wú jiàng wèi， qǐng qiú pài bīng jiē yìng。 cáo xiū wèi biàn zhēn wěi， jí shuài bù、 qí bīng 10 wàn rén， qù wǎn chéng ( jīn 'ān huī qián shān ) jiē yìng。 míng dì yě ( zhì jìn yáng， jīn tài yuán xī nán ) mìng sī mǎ yì shuài jūn xiàng jiāng líng ( jīn hú běi jiāng líng )， yǔ cáo xiū xiāng cè yìng。 bā yuè， cáo xiū wéi wú jūn dà bài， cán bù xìng dé jiǎ kuí jiē yìng， fāng dé shēng hái。
　　 tài hé sān nián (227 nián )， shǔ chéngxiàng zhū gé liàng dì sān cì chū bīng gōng wèi， bìng zhàn jù wǔ dū、 yīn píng 'èr jùn。 tài hé sì nián (230 nián )， wèi míng dì jué dìng xīng shī fá shǔ。 shēng sī mǎ yì rèn dàjiàng jūn、 jiā dà dū dū、 jiǎ huáng yuè， yǔ dà sī mǎ cáo zhēn yī qǐ fá shǔ。
　　 bā yuè， wèi míng dì mìng cáo zhēn shuài zhù lì yóu cháng 'ān rù zǐ wǔ gǔ， zuǒ jiāng jūn zhāng hé chū xié gǔ， sī mǎ yì zì jīng zhōu sù hàn shuǐ chū xī chéng ( jīn shǎn xī 'ān kāng xī běi )， jiàngbīng fēn sān lù huì gōng hàn zhōng。 sī mǎ yì cóng xī chéng kāi tuò dào lù， shuǐ lù bìng jìn， yán zhe miǎn shuǐ nì liú 'ér shàng， zhí dá qú sāi， gōng kè xīn fēng xiàn， zhù jūn dān kǒu， hòu yù yǔ bān shī。
　　 tài hé wǔ nián (231 nián )， èr yuè， shǔ hàn chéngxiàng zhū gé liàng shuài jūn dì sì chū jìn gōng wèi， bāo wéi qí shān ( jīn gān sù dōng nán bù shān dì ) jiǎ sì、 wèi píng bù， bìng yǐ mù niú liú mǎ yùn shū liáng cǎo。 míng dì duì sī mǎ yì shuō：“ xī fāng yòu shì， fēi jūn mò kě fù zhě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )， pài tā xī zhù cháng 'ān， dū dū zuǒ jiāng jūn zhāng hé、 yōng zhōu cì shǐ guō huái děng fáng yù shǔ jūn。 sī mǎ yì liú bù jiāng fèi yào、 dài líng shuài 4000 rén shǒu guī ( jīn gān sù tiān shuǐ )， zì shuài zhù lì xī jiù qí shān。 zhāng hé quàn sī mǎ yì fēn bīng zhù zhā yōng、 méi liǎng dì， yǐ zuò dà jūn hòu zhèn。 sī mǎ yì bù tóng yì， tā shuō：“ liào qián jūn dú néng dāng zhī zhě， jiāng jūn yán shì yě。 ruò bù néng dāng， ér fēn wéi qián hòu， cǐ chǔ zhī sān jūn suǒ yǐ wéi qíng bù qín yě。” yú shì tǐng jìn yù mí。
　　 zhū gé liàng wén wèi dà jūn jiāng zhì， yì fēn bīng yī bù jì gōng qí shān， zì shuài zhù lì yíng jī sī mǎ yì 。 guō huái jí fèi yào děng bù xí jī shǔ jūn， bèi zhū gé liàng jī pò。 biàn qīn shuài shǔ jūn chéng shì qiǎng xiān shōu gē shú mài， huò dé jūn liáng。
　　 zhì cǐ， shǐ shū shàng duì jīn hòu de zuò zhàn què yòu liǎo liǎng zhǒng jié rán bù tóng de jìzǎi。
　　《 jìn shū · xuān dì jì》 jìzǎi rú xià： …… liàng wén dà jūn qiě zhì， nǎi zì shuài zhòng jiāng shān shàng guī zhī mài。 zhū jiāng jiē jù， dì yuē：“ wú bèi dào pí láo， cǐ xiǎo bīng zhě zhī suǒ tān yě。 liàng bù gǎn jù wèi shuǐ， cǐ yì yǔ 'ěr。” jìn cì hàn yáng， yǔ liàng xiāng yù， dì liè zhèn yǐ dài zhī。 shǐ jiāng niú jīn qīng qí 'ěr zhī， bīng cái jiē 'ér liàng tuì， zhuī zhì qí shān。 liàng tún lǔ chéng ( jīn gān sù tiān shuǐ nán )， jù nán běi 'èr shān， duàn shuǐ wéi zhòng wéi。 dì gōng bá qí wéi， liàng xiāo dùn。 zhuī jī， pò zhī， fú zhǎn wàn jì。
　　《 zī zhì tōng jiàn · juàn dì qī shí 'èr》 jìzǎi rú xià：…… guō huái、 fèi yào děng jiào liàng， liàng pò zhī， yīn dà shān yì qí mài， yǔ yì yù yú shàng guī zhī dōng。 yì liǎn jūn yǐ xiǎn， bīng bù dé jiāo， liàng yǐn hái。 yì děng xún liàng hòu zhì yú lǔ chéng。 zhāng hé yuē：“ bǐ yuǎn lái nì wǒ， qǐng zhàn bù dé， wèi wǒ lì bù zài zhàn， yù yǐ cháng jì zhì zhī yě。 qiě qí shān zhī dà jūn yǐ zài jìn， rén qíng zì gù， kě zhǐ tún yú cǐ， fēn wéi qí bīng， shì chū qí hòu， bù yí jìn qián 'ér bù gǎn bī， zuò shī mín wàng yě。 jīn liàng gū jūn shí shǎo， yì xíng qù yǐ。” yì bù cóng， gù xún liàng。 jì zhì， yòu dēng shān jué yíng， bù kěn zhàn。 jiǎ xǔ、 wèi píng shù qǐng zhàn， yīn yuē：“ gōng wèi shǔ rú hǔ， nài tiān xià xiào hé！” yì bìng zhī。 zhū jiāng xián qǐng zhàn。 xià， wǔ yuè， xīn yǐ， yì nǎi shǐ zhāng hé gōng wú dāng jiān hé píng yú nán wéi， zì 'àn zhōng dào xiàng liàng。 liàng shǐ wèi yán、 gāo xiáng、 wú bān nì zhàn， wèi bīng dà bài， hàn rén huò jiá zhe sān qiān， yì hái bǎo yíng。 liù yuè， liàng yǐ liáng jìn tuì jūn， sī mǎ yì qiǎn zhāng hé zhuī zhī。 hé jìn zhì mù mén ( jīn gān sù tiān shuǐ xī nán )， yǔ liàng zhàn， shǔ rén chéng gāo bù fú， gōng nǔ luàn fā， fēi shǐ zhōng hé yòu xī 'ér zú。
　　 kě yǐ kàn chū， qián zhě shuō sī mǎ yì dà shèng， hòu zhě zé shuō sī mǎ yì yě bài guò。 ér《 sān guó zhì》 zhōng zhū gé liàng、 zhāng hé、 guō huái děng rén de zhuànjì zhōng， duì cǐ zhàn dū yī dài 'ér guò。 xiàn zài de jūn shì gōng jù shū yě duō yǐ hòu zhě jìzǎi wéi zhǔn。 liǎng shū duì zhàn zhēng de zǒng tǐ qū shì miáo shù xiāng tóng， dōushì sī mǎ yì bǎo zhù lǒng xī liáng shí， jiě liǎo qí shān zhī wéi， zuì zhōng liǎng jūn zài xiāng chí zhōng， shǔ jūn liáng cǎo hào jìn tuì bīng。
　　 shǔ jūn tuì jūn hòu， jūn shī dù xí、 dū jūn xuē tì dū gū jì zhū gé liàng míng nián mài shú shí hái huì rù qīn， jiàn yì chèn dōng tiān diào yùn liáng cǎo， jiě jué lǒng yòu liáng shǎo wèn tí。 sī mǎ yì rèn wéi：“ liàng zài chū qí shān， yī gōng chén cāng， cuò nǜ 'ér fǎn。 zòng qí hòu chū， bù fù gōng chéng， dāng qiú yě zhàn， bì zài lǒng dōng， bù zài xī yě。 liàng měi yǐ liáng shǎo wéi hèn， guī bì jī gǔ， yǐ wú liào zhī， fēi sān rěn bù néng dòng yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 qīng lóng 'èr nián (234 nián ) èr yuè， shǔ chéngxiàng zhū gé liàng shuài jūn 10 wàn chū xié gǔ gōng wèi， sì yuè， zhū gé liàng zhì méi xiàn ( jīn shǎn xī méi xiàn běi )， jìn zhù wèi shuǐ zhī nán。 wèi dàjiàng jūn sī mǎ yì shuài jūn dù wèi shuǐ， bèi shuǐ zhù lěi zǔ jī。 zhū jiāng xiǎng zài wèi běi yǔ zhū gé liàng gé shuǐ xiāng chí， sī mǎ yì shuō：“ bǎi xìng jī jù jiē zài wèi nán， cǐ bì zhēng zhī dì yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 suì dù wèi bèi shuǐ zhā yíng。 sī mǎ yì fēn xī xíng shì hòu， duì zhū jiāng shuō：“ liàng ruò yǒng zhě， dāng chū wǔ gōng yǐ shān 'ér dōng， ruò xī shàng wǔ zhàng yuán ( jīn shǎn xī méi xiàn xī nán )， zé zhū jūn wú shì yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 zhū gé liàng guǒ rán shàng wǔ zhàng yuán。 wèi zhū jiāng jiē xǐ， wéi dú yōng zhōu cì shǐ guō huái shēn yǐ wéi yōu， tā shuō：“ liàng bì zhēng běi yuán， yí xiān jù zhī” (《 zī zhì tōng jiàn · juàn dì qī shí 'èr》 )， zhū jiāng duō bù yǐ wéi rán。 guō huái shuō：“ ruò liàng kuà wèi dēng yuán， lián bīng běi shān， gé jué lǒng dào， yáo dàng mín、 yí， cǐ fēi guó zhī lì yě” (《 sān guó zhì · wèi shū · guō huái chuán》 )。 sī mǎ yì zhè cái yì shí dào běi yuán de zhòng yào xìng， mìng guō huái děng shuài bīng yí tún běi yuán。 qiàn lěi shàng wèi chéng， shǔ jūn guǒ zhì， gōng 'ér wèi kè， liǎng jūn suì chéng duì zhì zhuàng tài。
　　 wǔ yuè， wú jūn 10 wàn sān lù gōng wèi， yǐ pèi hé shǔ jūn zuò zhàn。 wèi míng dì pài qín láng shuài 2 wàn rén yuán sī mǎ yì ， zì shuài zhù lì fǎn gōng wú jūn。 qī yuè， wú jūn chè zǒu。
　　 zhū gé liàng dōng jìn de dào lù shòu zǔ yú sī mǎ yì ， cóng wèi shuǐ qián jìn， yòu yòu guō huái zǔ dǎng， nǎi yí jūn gōng qǔ sàn guān， lǒng chéng děng dì， rán hòu huí shī jìn gōng sī mǎ yì 。
　　 bā yuè， sī mǎ yì zūn zhào míng dì“ jiān bì jù shǒu， yǐ yì dài láo” de zhǐ shì， yǔ zhū gé liàng xiāng chí bǎi yú rì。 zhū gé liàng shù cì tiǎo zhàn， sī mǎ yì jūn jiān bì bù chū， yù dài shǔ jūn liáng jìn， xiàngjī fǎn gōng。 zhū gé liàng biàn pài rén gěi sī mǎ yì sòng lái“ jīn guó fù rén zhī shì” (《 jìn shū · xuān dì jì》 ) xiū rǔ zhī， yù jī sī mǎ yì chū zhàn， sī mǎ yì réng bù chū zhàn。 wéi píng xī bù shǔ bù mǎn qíng xù， gù yì zhuāng nù， shàng biǎo qǐng zhàn。 míng dì bù xǔ， bìng pài gǔ gěng zhī chén xīn pí zhàng jié lái zuò sī mǎ yì de jūn shī， yǐ jié zhì tā de xíng dòng。 hòu zhū gé liàng yī lái tiǎo zhàn， sī mǎ yì jiù yào dài bīng chū jī， xīn pí zhàng jié lì yú jūn mén， sī mǎ yì biàn bù chū bīng。
　　 xīn pí dào shí， shǔ jiāng jiāng wéi jiù duì zhū gé liàng shuō：“ xīn pí zhàng jié 'ér zhì， zéi bù fù chū yǐ。” zhū gé liàng zé shuō：“ bǐ běn wú zhàn xīn， suǒ yǐ gù qǐng zhě， yǐ shì wǔ yú qí zhòng 'ěr。 jiāng zài jūn， jūn mìng yòu suǒ bù shòu， gǒu néng zhì wú， qǐ qiān lǐ 'ér qǐng zhàn xié” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！ zhū gé liàng suì fēn bīng tún tián， zuò cháng jiǔ tún zhù zhī zhǔn bèi。
　　 sī mǎ yì de dì dì sī mǎ fú lái xìn wèn qián xiàn jūn qíng， sī mǎ yì huí xìn shuō：“ liàng zhì dà 'ér bù jiàn jī， duō móu 'ér shǎo jué， hǎo bīng 'ér wú quán， suī tí zú shí wàn， yǐ duò wú huà zhōng， pò zhī bì yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 bù jiǔ， zhū gé liàng qiǎn shǐ qiú zhàn， sī mǎ yì bù tán jūn shì， wèn shǐ zhě：“ zhū gé gōng qǐ jū hé rú， shí kě jǐ mǐ？” shǐ zhě shuō：“ sān sì shēng。” rán hòu duì wèn zhèng shì， shǐ zhě shuō：“ èr shí fá yǐ shàng jiē zì shěng lǎn。” jīng guò yī fān bù jīng yì de xún wèn， sī mǎ yì duì rén shuō：“ zhū gé kǒng míng qí néng jiǔ hū” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！ guǒ rán， zhū gé liàng yú dāng yuè bìng gù yú wǔ zhàng yuán jūn zhōng。
　　 shǔ jiāng mì bù fā sàng， zhěng jūn hòu tuì。 dāng dì bǎi xìng jiàn shǔ jūn chè zǒu， xiàng sī mǎ yì bào gào， sī mǎ yì chū bīng zhuī jī。 shǔ jiāng yáng yí fǎn qí míng gǔ， zuò chū huí jī de yàng zǐ， sī mǎ yì yǐ wéi zhòngjì， jí máng shōu jūn tuì huí。 dì 'èr tiān， sī mǎ yì dào zhū gé liàng yíng lěi xún shì，“ guān qí yí shì， huò qí tú shū、 liáng gǔ shèn zhòng” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 sī mǎ yì jù cǐ duàn dìng zhū gé liàng yǐ sǐ， bìng zàn zhū gé liàng“ tiān xià qí cái yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 xīn pí rèn wéi zhū gé liàng sǐ fǒu shàng bù kě zhī， sī mǎ yì shuō：“ jūn jiā suǒ zhòng， jūn shū mì jì、 bīng mǎ liáng gǔ， jīn jiē qì zhī， qǐ yòu rén juān qí wǔzàng 'ér kě yǐ shēng hū？ yí jí zhuī zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 yú shì， shuài bīng jí zhuī。 guān zhōng dì duō jí lí， sī mǎ yì pài sān qiān shì bīng jiǎo chuān ruǎn cái liào zuò chéng de píng dǐ mù jī， zài dà jūn qián xíng zǒu， jí lí dū cì zài mù jī shàng， rán hòu dà jūn mǎ bù bìng jìn。 yī zhí zhuī dào chì 'àn， zhè cái dé dào zhū gé liàng díquè qiē sǐ xùn。 dāng shí rén yòu yàn yǔ shuō：“ sǐ zhū gé zǒu shēng zhòng dá”， sī mǎ yì xiào zhe shuō：“ wú biàn liào shēng， bù biàn liào sǐ gù yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 lì shí qī nián de zhū gé liàng gōng wèi zhī zhàn zhì cǐ jié shù。 zhū gé liàng bù gù zhàn lüè shàng de shī cè， yǐ yī zhōu zhī dì qiáng gōng zhōng yuán zhī wèi， zòng shǐ jié zhōng jìn zhì， zhōng yīn shí lì xuán shū 'ér nán yǐ shí xiàn qí zhàn lüè mùdì。 ér wèi guó zé zài sī mǎ yì děng rén de rén zhèng què zhǐ huī xià， yǐ yōu shì bīng lì cǎi qǔ fáng yù zhàn lüè， zuì zhōng bù zhàn pò tuì shǔ jūn， qǔ dé liǎo zuì hòu de shèng lì。
　　 shǔ jiāng yáng yí、 wèi yán zài chè jūn hòu zhēng quán， yáng yí shā sǐ wèi yán。 sī mǎ yì xiǎng chéng jī gōng shǔ， míng dì méi pī zhǔn， zuò bà。
　　5. shēng rèn tài wèi
　　 qīng lóng sān nián (235 nián )， sī mǎ yì shēng rèn tài wèi。
　　 dōng hàn mò nián jūn fá hùn zhàn shí， gōng sūn dù jù yòu liáo dōng。 zhè gè gē jù shì lì duì cáo wèi zhèng quán xū yǔ wēiyí， shí pàn shí jiàng， bǎo chí zhe bàn dú lì de dì wèi。 gōng sūn yuān jì wéi liáo dōng tài shǒu hòu， duì wèi gèng jiā bù xùn。 jǐng chū yuán nián (237 nián )， yuán wèi liáo dōng tài shǒu gōng sūn yuān bèi pàn wèi guó， zì lì wéi yàn wáng， zhì liè bǎi guān， dìng dū xiāng píng ( jīn liáo níng liáo yáng )。
　　 jǐng chū 'èr nián (238 nián ) zhēngyuè， wèi míng dì zhào sī mǎ yì huí jīng， mìng tā shuài bīng tǎo fá。 míng dì shuō：“ cǐ bù zú yǐ láo jūn， shì yù bì kè， gù yǐ xiāng fán 'ěr。 jūn dù qí xíng hé jì？” sī mǎ yì shuō：“ qì chéng yù zǒu， shàng jì yě。 jù liáo shuǐ yǐ jù dà jūn， cì jì yě。 zuò shǒu xiāng píng， cǐ chéng qín 'ěr。” míng dì yòu wèn：“ qí jì jiāng 'ān chū？” sī mǎ yì huí dá：“ wéi míng zhě néng shēn dù bǐ jǐ， yù yòu suǒ qì， cǐ fēi qí suǒ jí yě。 jīn xuán jūn yuǎn zhēng， jiāng wèi bù néng chí jiǔ， bì xiān jù liáo shuǐ 'ér hòu shǒu， cǐ zhōng xià jì yě。” míng dì wèn：“ wǎng hái jǐ shí？” sī mǎ yì shuō：“ wǎng bǎi rì， hái bǎi rì， gōng bǎi rì， yǐ liù shí rì wéi xiū xī， yī nián zú yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 dāng shí cháo tíng dà xiū gōng shì， jiā shàng jūn yòng wù zī， yǐ zhì bǎi xìng jī bì。 sī mǎ yì chū zhēng qián， quàn zǔ míng dì shuō：“ xī zhōu gōng yíng luò yì， xiāo hé zào wèi yāng， jīn gōng shì wèi bèi， chén zhī zé yě。 rán zì hé yǐ běi， bǎi xìng kùn qióng， wài nèi yòu yì， shì bù bìng xīng， yí jiǎ jué nèi wù， yǐ jiù shí jí” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 zhēngyuè， sī mǎ yì shuài niú jīn、 hú zūn děng bù qí sì wàn， cóng jīng shī chū fā， jīng gū zhú， yuè jié shí， liù yuè， jìn zhì liáo shuǐ。 gōng sūn yuān guǒ rán jí lìng dàjiàng jūn bēi yǎn、 yáng zuò děng rén shuài bù qí shù wàn， yǐ liáo shuǐ wéi qiàn 20 yú lǐ， jiān bì gāo lěi， zǔ jī wèi jūn。
　　 sī mǎ yì cǎi yòng shēng dōng jī xī zhī jì， xiān zài nán xiàn duō zhāng qí zhì， yáng gōng wéi qiàn， xī yǐn dí jūn zhù lì， ér yǐ zhù lì yǐn bì dù guò liáo shuǐ， bī jìn dí yíng。 jiē zhe， bù gōng dí yíng， què huī shī zhí qǔ gōng sūn yuān gēn jù dì xiāng píng ( liáo dōng jùn zhì suǒ， jīn liáo níng liáo yáng )。 bù jiāng bù jiě qí yì， shuō：“ bù gōng zéi 'ér zuò wéi， fēi suǒ yǐ shì zhòng yě。” sī mǎ yì jiě shì shuō：“ zéi jiān yíng gāo lěi， yù yǐ lǎo wú bīng yě。 gōng zhī， zhèng rù qí jì， cǐ wáng yì suǒ yǐ chǐ guò kūn yáng yě。 gǔ rén yuē， dí suī gāo lěi， bù dé bù yǔ wǒ zhàn zhě， gōng qí suǒ bì jiù yě。 zéi dà zhòng zài cǐ， zé cháo kū xū yǐ。 wǒ zhí zhǐ xiāng píng， zé rén huái nèi jù， jù 'ér qiú zhàn， pò zhī bì yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 suì pò shǐ dí jūn fàng qì wéi qiàn huí jūn jiù yuán xiāng píng。 sī mǎ yì dū jūn huí shǒu shān ( jīn liáo níng liáo yáng xī nán )， yíng zhàn dí yuán jūn， bìng duì zhū jiāng shuō：“ suǒ yǐ bù gōng qí yíng， zhèng yù zhì cǐ， bù kě shī yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 wèi jūn yíng jī， sān zhàn jiē jié， suì chéng shèng jìn wéi xiāng píng。
　　 dāng chū gōng sūn yuān wén wèi jūn lái gōng， qiú jiù yú sūn quán， sūn quán yě chū bīng wéi qí shēng yuán， bìng gěi gōng sūn yuān xiě xìn：“ sī mǎ gōng shàn yòng bīng， biàn huà ruò shén， suǒ xiàng wú qián， shēn wéi dì yōu zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 shì féng lián jiàng dà yǔ， liáo shuǐ bào zhǎng， píng dì shù chǐ， wèi jūn kǒng jù， zhū jiāng sī yù qiān yíng。 sī mǎ yì xià lìng yòu gǎn yán qiān yíng zhě zhǎn， dū dū lìng shǐ zhāng jìng wéi lìng bèi zhǎn， jūn xīn shǐ 'ān。 gōng sūn yuān jūn chéng yǔ chū chéng， dǎ chái mù mǎ， ān rán zì ruò。 wèi jiāng lǐng qǐng qiú chū jī， sī mǎ yì bù yú cǎi nà。 sī mǎ chén guī yuē wèn sī mǎ yì ：“ xī gōng shàng yōng， bā bù bìng jìn， zhòu yè bù xī， gù néng yī xún zhī bàn， bá jiān chéng， zhǎn mèng dá。 jīn zhě yuǎn lái 'ér gèng 'ān huǎn， yú qiè huò yān。” sī mǎ yì shuō：“ dì yuē：“ mèng dá zhòng shǎo 'ér shí zhī yī nián， wú jiàngshì sì bèi yú dá 'ér liáng bù yān yuè， yǐ yī yuè tú yī nián， ān kě bù sù？ yǐ sì jī yī， zhèng lìng bàn jiě， yóu dāng wéi zhī。 shì yǐ bù jì sǐ shāng， yǔ liáng jìng yě。 jīn zéi zhòng wǒ guǎ， zéi jī wǒ bǎo， shuǐ yǔ nǎi 'ěr， gōng lì bù shè， suī dāng cù zhī， yì hé suǒ wéi。 zì fā jīng shī， bù yōu zéi gōng， dàn kǒng zéi zǒu。 jīn zéi liáng chuí jìn， ér wéi luò wèi hé， lüè qí niú mǎ， chāo qí qiáo cǎi， cǐ gù qū zhī zǒu yě。 fū bīng zhě guǐ dào， shàn yīn shì biàn。 zéi píng zhòng shì yǔ， gù suī jī kùn， wèi kěn shù shǒu， dāng shì wú néng yǐ 'ān zhī。 qǔ xiǎo lì yǐ jīng zhī， fēi jì yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 jiē zhe， sī mǎ yì hái jiāng jì jiù jì， gù yì shì ruò。 cháo tíng tīng shuō yǔ dà dí qiáng， bù shǎo rén qǐng qiú zhào hái sī mǎ yì 。 míng dì què shuō：“ sī mǎ gōng lín wēi zhì biàn， jì rì qín zhī yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 yuè yú， yǔ tíng， shuǐ jiàn tuì qù。 wèi jūn wán chéng duì xiāng píng de bāo wéi， qǐ tǔ shān、 wā dì dào、 zào lóu chē、 gōu tī děng gōng chéng qì jù， zhòu yè qiáng gōng。 chéng nèi liáng jìn， sǐ zhě shèn duō， qí jiāng yáng zuò děng jiàng。 shí 'ǒu yòu liú xīng zì chéng xī nán xiàng dōng běi huá guò， zhuì luò zài liáng shuǐ fù jìn， chéng zhōng yù fā zhèn kǒng。 gōng sūn yuān yě hěn jīng jù， bā yuè， pài tā xiàngguó wáng jiàn、 yù shǐ dà fū liǔ fǔ qǐng qiú jiě wéi， rán hòu miàn fù ( liǎng shǒu fǎn bǎng yú bèi 'ér miàn cháo qián ) guī jiàng。 sī mǎ yì zhǎn shā shǐ zhě， fā bù xí wén yán zé：“ xī chǔ zhèng liè guó， ér zhèng bó yóu ròu tǎn qiān yáng 'ér yíng zhī。 gū wéi wáng rén， wèi zé shàng gōng， ér jiàn děng yù gū jiě wéi tuì shè， qǐ chǔ zhèng zhī wèi xié！ èr rén lǎo mào， bì chuán yán shī zhǐ， yǐ xiāng wéi zhǎn zhī。 ruò yì yòu wèi yǐ， kě gèng qiǎn niánshào yòu míng jué zhě lái” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 gōng sūn yuān yòu pài shì zhōng wèi yǎn lái qǐng qiú dìng rì qī sòng rén zhì。 sī mǎ yì duì wèi yǎn shuō：“ jūn shì dà shuǎ yòu wǔ， néng zhàn dāng zhàn， bù néng zhàn dāng shǒu， bù néng shǒu dāng zǒu， yú 'èr shì wéi yòu jiàng yǔ sǐ 'ěr。 rǔ bù kěn miàn fù， cǐ wéi jué jiù sǐ yě， bù xū sòng rèn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 gōng sūn yuān yù cóng chéng nán tū wéi， sī mǎ yì zòng bīng jī pò qí jūn， gōng sūn yuān zhàn sǐ zài liáng shuǐ ( jīn tài zǐ hé ) biān shàng xīng luò zhī dì。 rù chéng hòu， sī mǎ yì tú lù shí wǔ suì yǐ shàng nán zǐ qī qiān duō rén， shōu jí shī tǐ， zhù zào jīng guān。 jīng guān shì gǔ dài zhàn zhēng zhōng shèng zhě wèile xuàn yào wǔ gōng， shōu jí dí rén shī tǐ， fēng tǔ 'ér chéng de gāo zhǒng。 bǎ gōng sūn yuān suǒ rèn gōng qīng yǐ xià yī lǜ zhǎn shǒu， shā sǐ jiāng jūn bì shèng děng 'èr qiān duō rén。 shōu hù sì wàn， kǒu sān shí yú wàn。
　　 dāng shí sī mǎ yì jūn zhōng yòu díshì bīng yī dān hán lěng， xiàng tā qǐ yào rú yī， sī mǎ yì bù gěi。 yòu rén shuō：“ xìng duō gù rú， kě yǐ cì zhī。” sī mǎ yì shuō：“ rú zhě guān wù， rén chén wú sī shī yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 yú shì shàng zòu cháo tíng， bǎ yī qiān duō míng liù shí suì yǐ shàng díshì bīng jiě chú bīng yì， qiǎn sòng huí xiāng。 rán hòu， zài yuán dìng yī nián de qī xiàn nèi， shèng lì bān shī。
　　 míng dì pài shǐ zhě dào jì qù kào láo bù duì， zēng sī mǎ yì shí kūn yáng xiàn， qián hòu gòng 'èr xiàn。
　　 běn lái cháo tíng ràng tā biàn dào wǎng zhèn guān zhōng。 dàn dāng dào dá bái wū shí， yòu zhào shū zhào tā huǒ sù huí jīng， sān rì zhī jiān， zhào shū wǔ zhì。 míng dì shǒu shū shuō：“ jiān cè xī wàng dào， dào biàn zhí pái gé rù， shì wú miàn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 jù shuō， sī mǎ yì zài xiāng píng shí， céng mèng jiàn míng dì zhěn zài tā xī shàng， shuō：“ shì wú miàn。” tā fǔ shì， jiàn míng dì miàn yòu yì sè。 rú jīn yī jiàn zhào shū cǐ yǔ， dà jīng， chéng zhuī fēng chē zhòu yè jiān xíng， cóng bái wū dào jīng chéng， sì bǎi duō lǐ， yī yè 'ér zhì。 zhì zé jìng rén jiā fú diàn nèi yù chuáng bàng biān， mǎn yǎn liú lèi， zhǐ wèn jí bìng。 míng dì lā zhe tā de shǒu， mù shì tài zǐ qí wáng， shuō：“ yǐ hòu shì xiāng tuō。 sǐ nǎi fù kě rěn， wú rěn sǐ dài jūn， dé xiāng jiàn， wú suǒ fù hèn yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》，《 sān guó zhì · wèi shū · míng dì jì》 wéi“ wú jí shèn， yǐ hòu shì shǔ jūn， jūn qí yǔ shuǎng fǔ shàozǐ。 wú dé jiàn jūn， wú suǒ hèn？” ) dāng tiān， míng dì qù shì。 shí wéi jǐng chū sān nián (239 nián ) zhēngyuè。
　　 qí wáng cáo fāng nián jǐn bā suì， sī mǎ yì nǎi yǔ dàjiàng jūn cáo shuǎng yī qǐ jiē shòu yí zhào fǔ zuǒ shàozhù。 qí wáng jí wèi， sī mǎ yì rèn shì zhōng、 chí jié、 dū dū zhōng wài zhū jūn、 lù shàng shū shì， hé cáo shuǎng gè tǒng jīng bīng sān qiān rén， gòng zhí cháo zhèng。
　　 cáo shuǎng yù pái jǐ sī mǎ yì ， xiǎng ràng shàng shū zòu shì xiān tōng guò zì jǐ， yǐ biàn zhuān quán， xiàng tiān zǐ jìn yán， gǎi rèn sī mǎ yì wéi dà sī mǎ。 cháo chén men rèn wéi yǐ qián dà sī mǎ， yòu hǎo duō dū sǐ zài rèn shàng， bù jí， yú shì rèn mìng sī mǎ yì wéi méi yòu shí quán de tài fù， xiàng hàn dài xiāo hé nà yàng， rù diàn bù qū， zàn bài bù míng， jiàn lǚ shàng diàn。
　　 zhèng shǐ 'èr nián (241 nián ) sì yuè， wú dì sūn quán fēn bīng sì lù gōng wèi： wèi jiāng jūn quán cóng shuài jūn shù wàn chū huái nán jué sháo bēi ( jīn 'ān huī shòu xiàn nán ) zhī shuǐ， wēi běi jiāng jūn zhū gé kè gōng liù 'ān ( jīn 'ān huī liù 'ān dōng běi )， qián jiāng jūn zhū rán gōng fán chéng ( jīn hú běi xiāng fán )， dàjiàng jūn zhū gé jǐn gōng zǔ zhōng ( jīn hú běi nán zhāng mán hé liú yù )。
　　 wǔ yuè， wú jiāng quán cóng rù qīn sháo bēi， zhū rán、 sūn lún wéi gōng fán chéng， zhū gé jǐn、 bù zhì qīn lüè zhā zhōng， sī mǎ yì zì qǐng chū bīng wǎng tǎo。 cháo chén rèn wéi， dí bīng yuǎn lái gōng jiān， dāng dài qí zì pò， sī mǎ yì zé shuō：“ biān chéng shòu dí 'ér 'ān zuò miào táng， jiāng chǎng sāo dòng， zhòng xīn yí huò， shì shè jì zhī dà yōu yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 liù yuè， sī mǎ yì tǒng jūn zēng yuán， sī mǎ yì zhī nán fāng shǔ rè dī shī， dà jūn bù yí chí jiǔ zài cǐ， xiān pài qīng qí tiǎo zhàn， zhū rán bù gǎn dòng。 yú shì， biàn xiū yǎng tǔ zú。 jiǎn xuǎn jīng ruì， zhāo mù yǒng shì， fā bù hào lìng， bǎi chū gōng chéng de jià shì。 wú jūn jīng jù， lián yè chè tuì。 zài sān zhōu kǒu ( jīng、 yù、 yáng sān zhōu zhī jiē hé chù )， wéi wèi jūn zhuī jí， wú jūn bèi jiān wàn yú rén， chuán jiàn wù zī sǔn shī shèn duō。 ér jìn gōng liù 'ān、 zhā zhōng de wú jūn yì wú gōng 'ér hái。
　　 qī yuè， zēng sī mǎ yì shí yǎn、 lín yǐng， qián hòu gòng sì xiàn， shí yì wàn hù， zǐ dì shí yī rén jiē wéi liè hóu。
　　 cǐ qián， wú guó pài zhū gé kè tún zhù wǎn chéng， biān rén shēn yǐ wéi kǔ。 sī mǎ yì yào shuài bīng gōng zhī， yì zhě yǐ wéi zhū gé kè zhàn jù jiān chéng， guǎng yòu liáng gǔ， gū jūn yuǎn gōng， jiù bīng bì zhì， nà shí jìn tuì shī jù， wèi jiàn qí biàn。 sī mǎ yì shuō：“ zéi zhī suǒ zhǎngzhě shuǐ yě， jīn gōng qí chéng， yǐ guān qí biàn。 ruò yòng qí suǒ cháng， qì chéng bēn zǒu， cǐ wéi miào shèng yě。 ruò gǎn gù shǒu， hú shuǐ dōng qiǎn， chuán bù dé xíng， shì bì qì shuǐ xiāng jiù， yóu qí suǒ duǎn， yì wú lì yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 yú shì， sī mǎ yì zài zhèng shǐ sì nián (243 nián ) jiǔ yuè， shuài jūn chū zhēng。 jūn duì dào dá shū chéng， zhū gé kè guǒ rán fén shāo jī jù， qì chéng 'ér zǒu。
　　 zhèng shǐ wǔ nián (244 nián ) chūn， dàjiàng jūn cáo shuǎng yù lì wēi míng yú tiān xià， bù tīng tài fù sī mǎ yì quàn zhǐ， lì zhù fá shǔ， wèi dì cóng zhī。 jiēguǒ wéi shǔ qián jiān jūn、 zhèn běi dàjiàng jūn wáng píng suǒ bài， wèi jūn bèi zǔ yú xīng shì， hòu fāng yě jūn liáng gōng yìng bù shàng， niú mǎ luó lǘ dà liàng sǐ wáng， shǔ fú xiàn jí fèi yī yuán jūn yì xiāng jì dào dá。 cáo shuǎng jiàn bù néng shèng， bèi pò tīng cóng sī mǎ yì de quàn gào， yú wǔ yuè shuài dà jūn tuì hái。 zāo shǔ jūn jié jī， wèi jūn kǔ zhàn， shǐ dé tuì huí， shī sàn、 shāng wáng shèn zhòng。
　　 zhèng shǐ liù nián (245 nián ) qiū bā yuè， cáo shuǎng fèi zhì zhōng lěi、 zhōng jiān yíng， bǎ liǎng yíng bīng zhòng tǒng jiāo tā de dì dì cáo xī shuài lǐng， sī mǎ yì yuán yǐn xiān dì jiù lì zhì zhǐ， cáo shuǎng bù tīng。
　　 zhèng shǐ qī nián (246 nián ) chūn zhèng yuè， wú bīng rù qīn zhā zhōng， yòu wàn yú jiā bǎi xìng wéi bì wú bīng， běi dù miǎn shuǐ， sī mǎ yì rèn wéi miǎn nán lí dí tài jìn， cháng ruò bǎi xìng bēn hái， hái huì yǐn lái wú bīng， yīnggāi ràng tā men zàn liú běi fāng。 cáo shuǎng bù tóng yì， shuō：“ jīn bù néng xiū shǒu miǎn nán 'ér liú bǎi xìng， fēi cháng cè yě。” sī mǎ yì zé shuō：“ bù rán。 fán wù zhì zhī 'ān dì zé 'ān。 wēi dì zé wēi。 gù bīng shū yuē ‘ chéng bài， xíng yě； ān wēi， shì yě ’。 xíng shì， yù zhòng zhī shuǎ， bù kě yǐ bù shěn。 shè lìng zéi yǐ 'èr wàn rén duàn miǎn shuǐ， sān wàn rén yǔ miǎn nán zhū jūn xiāng chí， wàn rén lù liáng zhā zhōng， jiāng hé yǐ jiù zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )？ cáo shuǎng bù cóng， qū lìng hái nán。 wú bīng guǒ rán jī pò cū zhōng， suǒ shī bǎi xìng， shù yǐ wàn jì。
　　 zhèng shǐ bā nián (247 nián )， cáo shuǎng yòng xīn fù hé yàn、 dèng yáng、 dīng mì zhī móu， bǎ tài hòu qiān dào yǒng níng gōng， yī shí cáo shuǎng xiōng dì“ zhuān shàn cháo zhèng， xiōng dì bìng zhǎng jìn bīng， duō shù qīn dǎng， lǚ gǎi zhì dù” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )， lái pái jǐ sī mǎ shì de shì lì。 sī mǎ yì bù néng jìn zhǐ， cóng cǐ yǔ cáo shuǎng máo dùn jiàn shēn。 wǔ yuè， sī mǎ yì wěi zhuāng shēng bìng， bù wèn zhèng shì。 shí rén wéi zhī yáo yuē：“ hé、 dèng、 dīng， luàn jīng chéng” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 suí jí， cáo shuǎng děng rén jiā jǐn liǎo cuàn quán de bù fá。 zhèng shǐ jiǔ nián (248 nián ) sān yuè， huáng mén zhāng dāng sī zì bǎ nèi tíng cái rén shí yīng děng shí yī rén sòng gěi cáo shuǎng， cáo shuǎng、 hé yàn chéng jī yǔ zhāng dāng gòu jié， móu wēi shè jì。 cáo shuǎng jí qí tóng dǎng yě dān xīn shì sī mǎ yì zhuāng bìng。 tóng nián dōng， hé nán yǐn lǐ shèng yào dào jīng zhōu rèn cì shǐ， xíng qián qù bài wàng tā。 sī mǎ yì jiǎ zhuāng bìng zhòng， ràng liǎng gè shì bì fú chí zì jǐ， yào ná yī fú， ná bù wěn， diào zài dì shàng， hái zhǐ zhe zuǐ shuō kě。 shì bì xiàn shàng yù lái， tā yòng kǒu qù jiē， tānɡ liú mǎn jīn。 lǐ shèng shuō：“ zhòng qíng wèi míng gōng jiù fēng fā dòng， hé yì zūn tǐ nǎi 'ěr！” sī mǎ yì gù yì shàng qì bù jiē xià qì dì shuō：“ nián lǎo zhěn jí， sǐ zài dàn xī。 jūn dāng qū bìng zhōu， bìng zhōu jìn hú， shàn wéi zhī bèi。 kǒng bù fù xiāng jiàn， yǐ zǐ shī、 zhāo xiōng dì wéi tuō。” lǐ shèng shuō：“ dāng hái tiǎn běn zhōu ( lǐ shèng shì jīng zhōu rén )， fēi bìng zhōu。” sī mǎ yì gù yì cuò luàn qí cí：“ jūn fāng dào bìng zhōu。” lǐ shèng yòu shuō：“ dāng tiǎn jīng zhōu。” sī mǎ yì shuō：“ nián lǎo yì huāng， bù jiě jūn yán。 jīn hái wéi běn zhōu， shèng dé zhuàng liè， hǎo jiàn gōng xūn！” lǐ shèng huí lái duì cáo shuǎng shuō：“ sī mǎ gōng shī jū yú qì， xíng shén yǐ lí， bù zú lǜ yǐ。” guò jǐ tiān， tā yòu shuō：“ tài fù bù kě fù jì， lìng rén chuàng rán” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 cáo shuǎng děng cóng cǐ biàn bù zài fáng bèi sī mǎ yì 。
　　 sī mǎ yì biǎo miàn zhuāng bìng， shí jì shàng yě zài 'àn zhōng bù zhì， zhǔn bèi xiāo miè cáo shuǎng shì lì。
　　6. duó quán
　　 jiā píng yuán nián (249 nián ) chūn zhèng yuè， wèi dì cáo fāng lí kāi luò yáng qù jì sǎo wèi míng dì de fén mù gāo píng líng， dàjiàng jūn cáo shuǎng、 zhōng lǐng jūn cáo xī、 wǔ wèi jiāng jūn cáo xùn jūn cóng xíng。 sī mǎ yì chéng jī shàng zòu yǒng níng tài hòu， qǐng fèi cáo shuǎng xiōng dì。 dāng shí， sī mǎ shī wéi zhōng hù jūn， shuài bīng tún sī mǎ mén， kòng zhì jīng dū。 sī mǎ yì liè zhèn， jīng guò cáo shuǎng mén qián， cáo shuǎng bù jiāng yán shì dēng lóu， yǐn nǔ yù shè， sūn qiān lā zhe tā de gēbo zǔ zhǐ tā shuō：“ shì wèi kě zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 yī lián zǔ zhǐ sān cì。 dà sī nóng huán fàn yòng jì chū chéng qù tóu cáo shuǎng， jiǎng jì duì sī mǎ yì shuō：“ zhì náng wǎng yǐ。” sī mǎ yì què shuō：“ shuǎng yǔ fàn nèi shū 'ér zhì bù jí， nú mǎ liàn zhàn dòu， bì bù néng yòng yě” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 sī mǎ yì zhào sī tú gāo róu jiǎ jié xíng dàjiàng jūn shì， guǎn lǐng cáo shuǎng jūn yíng， duì tā shuō：“ jūn wéi zhōu bó yǐ” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 zhào tài pú wáng guān xíng zhōng lǐng jūn shì， tǒng shè cáo xī jūn yíng。 sī mǎ yì zì jǐ shuài tài wèi jiǎng jì děng lè bīng chū yíng tiān zǐ， zhù zhā zài luò shuǐ fú qiáo。 pài rén shàng zòu zhāng gěi huáng dì：“ xiān dì zhào bì xià、 qín wáng jí chén shēng yú yù chuáng， wò chén bì yuē‘ shēn yǐ hòu shì wéi niàn’。 jīn dàjiàng jūn shuǎng bèi qì gù mìng， bài luàn guó diǎn， nèi zé jiàn nǐ， wài zhuān wēi quán。 qún guān shuǎ zhí， jiē zhì suǒ qīn； sù wèi jiù rén， bìng jiàn chì chù。 gēn jù pán yá， zòng zì rì shèn。 yòu yǐ huáng mén zhāng dāng wéi dū jiān， zhuān gòng jiāo guān， cìhou shén qì。 tiān xià xiōng xiōng， rén huái wēi jù。 bì xià biàn wéi jì zuò， qǐ dé jiǔ 'ān？ cǐ fēi xiān dì zhào bì xià jí chén shēng yù chuáng zhī běn yì yě。 chén suī xiǔ mài， gǎn wàng qián yán。 xī zhào gāo jí yì， qín shì yǐ wáng； lǚ huò zǎo duàn， hàn zuò yǒng yán。 cǐ nǎi bì xià zhī yīn jiàn， chén shòu mìng zhī qiū yě。 gōng qīng qún chén jiē yǐ shuǎng yòu wú jūn zhī xīn， xiōng dì bù yí diǎn bīng sù wèi； zòu huáng tài hòu， huáng tài hòu chì rú zòu shī xíng。 chén zhé chì zhù zhě jí huáng mén lìng bà shuǎng、 xī， xùn lì bīng gè yǐ běn guān hóu jiù dì， ruò jī liú chē jià， yǐ jūn fǎ cóng shì。 chén zhé lì jí jiàngbīng yì luò shuǐ fú qiáo， sì chá fēi cháng” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 cáo shuǎng kòu zhù zòu zhāng， bù ràng huáng dì zhī dào， bǎ huáng dì liú zài yī shuǐ zhī nán， kǎn fá shù mù jiàn chéng lù jiǎo， zhēng fā tún bīng shù qiān rén yǐ zì shǒu。 huán fàn quàn cáo shuǎng xié chí huáng dì dào xǔ chāng qù， fā wén shū zhēng diào tiān xià bīng mǎ qín wáng。 cáo shuǎng yōu yù guǎ duàn， guǒ rán yí huò， bù cóng qí jì。 fǎn 'ér yè qiǎn shì zhōng xǔ yǔn、 shàng shū chén tài qù jiàn sī mǎ yì ， tàn tīng dòng jìng。 sī mǎ yì chéng jī shǔshuō cáo shuǎng de guò shī， shuō tā gāi zǎo zì guī lái fú zuì。 jiē zhe yòu pài cáo shuǎng de qīn xìn diàn zhōng xiào wèi yǐn dà mù qù duì tā shuō， cháo tíng zhǐ shì miǎn tā de guān zhí bà liǎo， bìng yǐ luò shuǐ wéi shì。
　　 cáo shuǎng yù xìn qí yán， huán fàn děng rén yuán yǐn gǔ jīn， bǎi bān quàn jiàn， cóng wǎn shàng yī zhí quàn dào dì 'èr tiān lí míng。 quàn dào zuì hòu， cáo shuǎng tóu dāo yú dì， shuō：“ sī mǎ gōng zhèng dāng yù duó wú quán 'ěr。 wú dé yǐ hóu hái dì， bù shī wéi fù jiā wēng” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 huán fàn kū zhe shuō：“ cáo zǐ dān jiā rén， shēng rǔ xiōng dì， tún dú 'ěr！ hé tú jīn rì zuò rǔ děng zú miè yě” (《 zī zhì tōng jiàn · juàn dì qī shí wǔ》 )！
　　 cáo shuǎng bǎ sī mǎ yì de zòu zhāng gěi huáng dì kàn， qǐng huáng dì xià zhào miǎn qù zì jǐ guān zhí， suí huáng dì jìn rù jīng chéng。 cáo shuǎng xiōng dì yī huí fǔ， jí bèi sī mǎ yì pài bīng bāo wéi。 sī mǎ yì zài cáo shuǎng fǔ zhái sì jiǎo xiū zào gāo lóu， ràng rén zài lóu shàng mìqiè jiān shì zhe。 yī cì， cáo shuǎng gāng ná zhe dàn gōng dào hòu yuán zhōng， lóu shàng rén jiù hǎn：“ gù dàjiàng jūn dōng nán xíng” (《 zī zhì tōng jiàn · juàn dì qī shí wǔ》 )! cáo shuǎng chóu mèn， bù zhī suǒ cuò。
　　 bù jiǔ， sī mǎ yì yǐ móu fǎn de zuì míng， shā cáo shuǎng jí qí dǎng yǔ hé yàn、 dīng mì、 dèng yáng、 bì guǐ、 lǐ shèng、 huán fàn děng， bìng miè sān zú。 cóng cǐ cáo wèi de jūn zhèng dà quán wán quán luò rù sī mǎ yì de shǒu zhōng， wéi sī mǎ shì qǔ dài cáo wèi diàn dìng liǎo jī chǔ。
　　 tóng nián 'èr yuè， huáng dì rèn mìng sī mǎ yì wéi chéngxiàng， zēng fán chāng、 yān líng、 xīn jí、 fù chéng wéi qí fēng yì， qián hòu qí jì bā xiàn， shí yì 'èr wàn hù， tè xǔ zòu shì bù míng。 sī mǎ yì gù cí chéngxiàng zhī zhí bù shòu。 shí 'èr yuè， zhào mìng jiā jiǔ xī zhī lǐ， cháo huì bù bài， yòu gù cí jiǔ xī。
　　 jiā píng 'èr nián (250 nián ) chūn， wèi dì mìng sī mǎ yì zài luò yáng lì miào。 sī mǎ yì jiǔ bìng， bù rèn cháo qǐng， měi yù dà shì， tiān zǐ qīn zì dào tā fǔ zhōng qù zhēng xún yì jiàn。 yǎn zhōu cì shǐ lìng hú yú hé tài wèi wáng líng ( zhù zài shòu chūn ) jiàn huáng dì càn ruò， qiáng chén zhuān quán， móu lì chǔ wáng cáo biāo。 wèi fā， lìng hú yú sǐ。
　　 jiā píng sān nián (251 nián ) chūn zhèng yuè， wáng líng jiè kǒu wú rén sài tú shuǐ， qǐng qiú chū bīng zhēng tǎo。 sī mǎ yì zhī qí yīn móu， bù lìng xīng bīng。 bìng yú sì yuè qīn shuài zhōng jūn tǎo fá wáng líng。 sī mǎ yì gù jì zhòng shī， tā xiān xià shè shū shè miǎn líng zuì， yòu xiě xìn 'ān wèi tā， dàn bù jiǔ dà jūn tū zhì。 wáng líng zì zhī shì qióng， biàn dú zì chéng chuán yíng jiē， pài shǔ guān wáng huò qǐng zuì， sòng shàng yìn shòu、 jié yuè。
　　 sī mǎ yì jūn dào wǔ qiū， wáng líng zài shuǐ biān miàn fù děng dài， shuō：“ líng ruò yòu zuì， gōng dāng zhé jiǎn zhào líng， hé kǔ zì lái xié！” sī mǎ yì shuō：“ yǐ jūn fēi zhé jiǎn zhī kè gù 'ěr” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 shuō bà， mìng jiāng lǐng shuài liù bǎi rén mǎ xiǎng bǎ wáng líng jièsòng luò yáng。 wáng líng xiàng sī mǎ yì yào guān cái shàng de dīng zǐ， xiǎng shì tàn yī xià， kàn sī mǎ yì xiǎng bù xiǎng shā zì jǐ， sī mǎ yì mìng shǒu xià rén zhǎo lái sòng gěi tā。 hòu lái， wáng líng tú jīng jiǎ kuí miào， céng dà hū：“ jiǎ liáng dào！ wáng líng shì dà wèi zhī zhōng chén， wéi 'ěr yòu shén zhī zhī” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 wǔ yuè， wáng líng dào xiàng chéng， jué wàng， fú dú 'ér sǐ。
　　 sī mǎ yì jìn jūn shòu chūn， cānyù wáng líng zhī móu de réndōu chū lái zì shǒu。 sī mǎ yì tuī zhī qí shì， fán qiān lián zài nèi de yī lǜ zhū miè sān zú。 tā hái pài rén wā kāi wáng líng、 lìng hú yú de fén mù， zài fù jìn de shì shàng， pōu guān bào shī sān tiān， rán hòu， shāo diào tā men de yìn shòu、 guān fú， bǎ tā men luǒ mái tǔ zhōng。 sī mǎ yì bǎ chǔ wáng cáo biāo yě shā liǎo。 bìng qiě bǎ wèi zhī wáng gōng quán bù jū bǔ， fàng zhì yè chéng， mìng yòu sī jiān chá， bù zhǔn tā men hù xiāng jiāo jié wǎng lái。
　　 wèi dì cè mìng sī mǎ yì wéixiàng guó， fēng 'ān píng jùn gōng， sūn jí xiōng zǐ gè yī rén wéi liè hóu， qián hòu shí yì wǔ wàn hù， fēng hóu zhě shí jiǔ rén。 sī mǎ yì gù cí xiàngguó、 jùn gōng zhī wèi bù shòu。
　　7. qù shì
　　 jiā píng sān nián (251 nián ) liù yuè， sī mǎ yì bìng， yè jiān cháng mèng jiàn jiǎ kuí、 wáng líng wéi chóng。 bā yuè， sī mǎ yì qù shì， xiǎng nián qī shí sān suì。 dāng nián jiǔ yuè， sī mǎ yì bèi zàng yú hé yīn， shì wén zhēn， hòu gǎi wéi wén xuān。 jìn wǔ dì shòu wèi chán， gěi sī mǎ yì shàng zūn hào wéi xuān huáng dì， chēng qí líng mù wéi gāo yuán， miào hào gāo zǔ。
　　
　　【 gōng jì】
　　 chú jūn shì fāng miàn wài， sī mǎ yì zài jīng jì shàng yě wéi wèi guó zuò chū liǎo zhòng dà gòng xiàn。 shí cáo wèi zhèng quán wèile huī fù běi fāng jīng jì， jiě jué jūn liáng wèn tí， céng jīng tuī xíng bāo kuò mín tún、 jūn tún liǎng lèi de tún tián zhì dù。 sī mǎ yì zài tuī guǎng jūn tún shì yè shàng yòu hěn dà de jiàn shù。 yuē zài jiàn 'ān 'èr shí sān、 sì nián， sī mǎ yì yóu zhuǎn wéi chéngxiàng jūn sī mǎ hòu， xiàng cáo cāo jiàn yì：“ xī jī zǐ chén móu， yǐ shí wéi shǒu。 jīn tiān xià bù gēng zhě gài 'èr shí yú wàn， fēi jīng guó yuǎn chóu yě。 suī róng jiá wèi juàn， zì yí qiě gēng qiě shǒu” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 cáo cāo xíng zhī。 jiēguǒ wèi guó yī shí“ wù nóng jī gǔ， guó yòng fēng shàn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　 cáo cāo cǎi nà zhè gè jiàn yì jǐn liǎng nián jiù jià bēng liǎo， zài zhè yàng duǎn de shí jiān nèi yào shǐ jūn tún zǒu xiàng zhèng guī， dà guī mó de pū kāi tuī xíng， dāng rán shì kùn nán de。 guǎn lǐ jūn tún de zhù yào guān lì héng héng dù zhī zhōng láng jiāng、 dù zhī xiào wèi、 dù zhī dū wèi děng guān yuán， dōushì zài cáo pī chēng dì hòu de huáng chū nián jiān (220 héng 226 nián ) shè zhì de。 zhè shuō míng jūn tún zǒu shàng zhèng guī shì zài cáo pī shí qī。
　　 cáo wèi jūn tún tuī xíng hěn guǎng fàn， dàn zhù yào jī dì shì shè zhì zài biān jìng zhù jūn dì qū， tè bié shì zài hé wú、 shǔ de jūn shì duì lì dì dài。 cáo wèi hé wú、 shǔ duì lì dì dài de liǎng dà jūn tún jī dì de kāi chuàng， dū hé sī mǎ yì yòu guān xì。
　　 cáo wèi hé shǔ hàn de lín jìn dì qū， rú cháng 'ān、 huái lǐ、 chén cāng、 shàng guī děng dì， dū shè zhì yòu mín tún hé jūn tún zǔ zhì。 qí zhōng， shàng bāng de jūn tún zuì zhù míng。 zhè gè jūn tún jī dì shì zài tài hé sì nián (230) yóu sī mǎ yì shàng biǎo chàng yì jiàn lì de，《 jìn shū · shí huò zhì》 chēng：“ xuān dì biǎo xǐ jì zhōu nóng fū wǔ qiān rén diàn shàng guī， xīng jīng zhào、 tiān shuǐ、 nán 'ān yán chí， yǐ yì jūn shí。” zhù chí jù tǐ shì yí de shì nà shí de dù zhī shàng shū、 sī mǎ yì de sān dì sī mǎ fú。《 jìn shū · ān píng xiàn wáng fú chuán》 chēng：“ guān zhōng lián zāo zéi kòu， gǔ bó bù zú， qiǎn jì zhōu nóng dīng wǔ qiān tún yú shàng guī， qiū dōng xí zhàn zhèn， chūn xià xiū tián sāng。 yóu shì guān zhōng jūn guó yòu yú， dài zéi yòu bèi yǐ。” yóu cǐ kě jiàn， shàng bāng jūn tún shì zài sī mǎ yì 、 sī mǎ fú xiōng dì de gòng tóng chóuhuà xià kāi chuàng de。
　　 tài hé wǔ nián， zhū gé liàng jìn gōng tiān shuǐ。 zhè shí shàng guī jūn tún shàng de xiǎo mài yǐ jīng shēngzhǎng chū lái， yòu rén zhù zhāng“ zì shān shàng guī shēng mài yǐ duó zéi shí”， wèi míng dì bù cóng，“ qián hòu qiǎn bīng zēng xuān wáng jūn， yòu chì shǐ hù mài”。 sī mǎ yì yǔ zhū gé liàng xiāng chí， duō kuī yǐ shàng guī jūn tún de xiǎo mài zuò jūn liáng， cái qǔ dé shèng lì。 zhí zhì zhèng yuán 'èr nián (255)， ān xī jiāng jūn dèng 'ài yòu zài shàng guī“ wéi qū zhǒng zhī fǎ， shǒu zhí lěi sì， shuài xiān jiàngshì” (《 jìn shū · duàn zhuó chuán》 )， jìn xíng tún kěn。 zhè dū shuō míng shàng guī jūn tún de zhòng yào。
　　 sī mǎ yì zài tài hé wǔ nián tún cháng 'ān， dū dū yōng、 liáng 'èr zhōu zhū jūn shì， kāi shǐ zhù chí duì shǔ de zhàn zhēng。 wèile zēng qiáng shí lì， tā hěn zhòng shì duì guān zhōng tún tián jī dì de jiàn shè。 qīng lóng yuán nián (233)， sī mǎ yì zǔ zhì xīng xiū shuǐ lì，“ kāi chéng guó qú， zì chén cāng zhì huái lǐ zhù lín jìn bēi， yǐn qiān luò gài xì lǔ zhī dì sān qiān yú qǐng” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )， shōu dào liǎo“ guó yǐ chōng shí” (《 jìn shū · shí huò zhì》 ) de xiào guǒ。 qīng lóng sān nián， guān dōng jī jǐn， sī mǎ yì diào yùn wǔ bǎi wàn hú sù shū jīng shī luò yáng， yǐ zī jiù jì。 kě jiàn tā zài guān zhōng chǔ jī yòu dà liàng liáng shí。
　　 cáo wèi hé dōng wú lín jìn dì dài de tún tián， zhù yào shì zài huái hé nán běi。 cáo cāo shí céng“ kāi mù tún tián yú huái nán” (《 sān guó zhì · wèi shū · cāng cí chuán》 )， dàn jǐn shì mín tún。 zhèng shǐ 'èr nián (241)， sī mǎ yì zhù chí duì wú zuò zhàn shí， shǐ yǔ céng wéi tún tián zhǎng dú rén、 diǎn nóng gāng jì de shàng shū láng dèng 'ài chóuhuà zài huái nán huái běi chuàng jiàn jūn tún。 dì 'èr nián， sī mǎ yì “ zòu chuān guǎng cáo qú， yǐn hé rù biàn， gài dōng nán zhū bēi， shǐ dà diàn yú huái běi” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。 dì sān nián， sī mǎ yì yòu zài zhè yī dì qū“ dà xīng tún shǒu， guǎng kāi huái yáng、 bǎi chǐ 'èr qú， yòu xiū zhū bēi yú yǐng zhī nán běi， wàn yú qǐng。 zì shì huái běi cāng yǔ xiāng wàng， shòu yáng zhì yú jīng shī， nóng guān tún bīng lián shǔ yān” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )。
　　《 jìn shū · shí huò zhì》 jìzǎi sī mǎ yì 、 dèng 'ài chuàng jiàn de huái nán huái běi tún tián shuō：“ jīn huái běi 'èr wàn rén、 huái nán sān wàn rén fēn xiū， qiě diàn qiě shǒu。 shuǐ fēng， cháng shōu sān bèi yú xī， suì wán wǔ bǎi wàn hú yǐ wéi jūn zī。 liù、 qī nián jiān， kě jī sān qiān wàn hú yú huái tǔ， cǐ zé shí wàn zhī zhòng wǔ nián shí yě。…… nì běi lín huái shuǐ， zì zhōng lí 'ér nán、 héng shí yǐ xī， jìn cǐ shuǐ sì bǎi yú lǐ， wǔ lǐ zhì yī yíng， yíng liù shí rén， qiě diàn qiě shǒu。 jiān xiū guǎng huái yáng、 bǎi chǐ 'èr qú， shàng yǐn hé liú， xià tōng huái yǐng， dà zhì zhū bēi yú yǐng nán yǐng běi。 chuān qú sān bǎi yú lǐ， gài tián 'èr wàn qǐng， huái nán、 huái běi jiē xiāng lián jiē。 zì shòu chūn dào jīng shī， nóng guān bīng tián， jī quǎn zhī shēng， qiān mò xiāngzhǔ。”
　　 sī mǎ yì hé dèng 'ài suǒ jìn xíng de dà guī mó de tún kěn， duì cù jìn běi fāng jīng jì de huī fù hé fā zhǎn， tè bié shì duì zēng jiā cáo wèi de cái lì， zhī chí yǔ dōng wú de zhàn zhēng， qǐ liǎo zhòng yào de zuò yòng。
　　
　　【 nián biǎo】
　　 gōng yuán 179 nián chū shēng
　　 jiàn 'ān shí sān nián (208)， cáo cāo bì sī mǎ yì wéi wén xué yuàn。 lì rèn huáng mén shì láng、 yì láng、 chéngxiàng dōng cáo shǔ、 chéngxiàng zhù bó děng zhí。
　　 jiàn 'ān 'èr shí nián (215 nián )， suí cáo cāo zhēng tǎo zhāng lǔ。
　　 jiàn 'ān 'èr shí sì nián (219)， cáo cāo jìn fēng wèi wáng hòu， sī mǎ yì wéi tài zǐ zhōng shù zǐ， zuǒ zhù cáo pī。 bù jiǔ， zhuǎn wéi chéngxiàng jūn sī mǎ。
　　 yán kāng yuán nián (220 nián )， cáo cāo qù shì， sī mǎ yì guǎn lǐ sāngzàng zhū shì。 tóng nián， cáo pī jí wèi wáng wèi， sī mǎ yì shòu fēng hé jīn tíng hóu， zhuǎn chéngxiàng zhǎngshǐ。
　　 tóng nián， cáo pī dēng huáng dì wèi， rèn mìng sī mǎ yì wéi shàng shū， bù jiǔ zhuǎn dū jūn、 yù shǐ zhōng chéng， fēng 'ān guó xiāng hóu。
　　 huáng chū 'èr nián (221 nián )， miǎn qù dū jūn guān zhí， shēng rèn shì zhōng、 shàng shū yòu pú shè。
　　 huáng chū sān nián (222 nián )， hé huáng chū wǔ nián (224 nián )， cáo pī liǎng cì fá wú， dū yǐ sī mǎ yì zhèn shǒu xǔ chāng， bìng gǎi fēng sī mǎ yì wéi xiàng xiāng hóu。
　　 huáng chū liù nián (225 nián ) chūn 'èr yuè， zhuǎn rèn fǔ jūn dàjiàng jūn、 jiǎ jié， lǐng bīng wǔ qiān， jiā jǐshìzhōng、 lù shàng shū shì。
　　 huáng chū qī nián (226 nián ) wǔ yuè， cáo pī qù shì， lìng sī mǎ yì yǔ cáo zhēn、 chén qún、 cáo xiū wéi fǔ zhèng dà chén。 bā yuè， sūn quán chū bīng gōng wèi。 sī mǎ yì jī bài zhū gé jǐn， bìng zhǎn shā wú jiāng zhāng bà， zhǎn shǒu qiān yú jí。 shí 'èr yuè， shēng rèn piàoqí jiāng jūn。
　　 tài hé yuán nián (227 nián ) liù yuè， míng dì mìng sī mǎ yì zhù zhā wǎn chéng， jiā dū jīng、 yù 'èr zhōu zhū jūn shì。
　　 tài hé 'èr nián (228 nián ) zhēngyuè， sī mǎ yì qín zhǎn mèng dá， chuán shǒu jīng shī， fú huò wàn yú rén。
　　 tài hé sì nián (230 nián )， sī mǎ yì rèn dàjiàng jūn、 jiā dà dū dū、 jiǎ huáng yuè， yǔ dà sī mǎ cáo zhēn yī qǐ fá shǔ。
　　 bā yuè， sī mǎ yì cóng xī chéng yán miǎn shuǐ zhí dá qú sāi， kè xīn fēng xiàn， zhù jūn dān kǒu， hòu yù yǔ bān shī。
　　 tài hé sì nián (230)， shàng biǎo chàng yì jiàn lì shàng bāng jūn tún。
　　 tài hé wǔ nián， dū dū yōng、 liáng 'èr zhōu zhū jūn shì， kāi shǐ zhù chí duì shǔ de zhàn zhēng。
　　 qīng lóng 'èr nián (234 nián ) èr yuè， shǔ chéngxiàng zhū gé liàng shuài jūn 10 wàn chū xié gǔ gōng wèi， sī mǎ yì shuài jūn dù wèi shuǐ， bèi shuǐ zhù lěi zǔ jī。 liǎng jūn duì zhì。
　　 wǔ yuè， wú jūn 10 wàn sān lù gōng wèi， yǐ pèi hé shǔ jūn zuò zhàn。 wèi míng dì pài qín láng shuài 2 wàn rén yuán sī mǎ yì ， zì shuài zhù lì fǎn gōng wú jūn。 qī yuè， wú jūn chè zǒu。
　　 bā yuè， sī mǎ yì yǔ zhū gé liàng xiāng chí bǎi yú rì。 zhū gé liàng dāng yuè bìng gù yú wǔ zhàng yuán jūn zhōng， shǔ jūn chè zǒu。
　　 qīng lóng sān nián (235 nián )， sī mǎ yì shēng rèn tài wèi。
　　 jǐng chū 'èr nián (238 nián ) zhēngyuè， sī mǎ yì shuài niú jīn、 hú zūn děng bù qí sì wàn zhēng gōng sūn yuān， pò xiāng píng。 tú lù qī qiān duō rén zhù jīng guān。
　　 jǐng chū sān nián (239 nián ) zhēngyuè， sī mǎ yì yǔ cáo shuǎng yī qǐ jiē shòu yí zhào fǔ zuǒ shàozhù cáo fāng。 sī mǎ yì rèn shì zhōng、 chí jié、 dū dū zhōng wài zhū jūn、 lù shàng shū shì， hé cáo shuǎng gòng zhí cháo zhèng。
　　 zhèng shǐ 'èr nián (241 nián ) sì yuè， sūn quán gōng wèi， liù yuè， sī mǎ yì tǒng jūn zēng yuán， wú jūn tuì。 yǔ dèng 'ài chóuhuà zài huái nán huái běi chuàng jiàn jūn tún。
　　 qī yuè， zēng sī mǎ yì shí yǎn、 lín yǐng， qián hòu gòng sì xiàn， shí yì wàn hù， zǐ dì shí yī rén jiē wéi liè hóu。
　　 zhèng shǐ sì nián (243 nián ) jiǔ yuè， sī mǎ yì zài shuài jūn zhēng wú。
　　 zhèng shǐ bā nián (247 nián )， wǔ yuè， sī mǎ yì wěi zhuāng shēng bìng， bù wèn zhèng shì。
　　 jiā píng yuán nián (249 nián ) chūn zhèng yuè， sī mǎ yì shā cáo shuǎng jí qí dǎng yǔ hé yàn、 dīng mì、 dèng yáng、 bì guǐ、 lǐ shèng、 huán fàn děng， bìng miè sān zú。
　　 jiā píng sān nián (251 nián ) sì yuè shuài jūn tǎo fá wáng líng。
　　 jiā píng sān nián (251 nián ) bā yuè， sī mǎ yì qù shì， xiǎng nián qī shí sān suì。
　　
　　【 lì shǐ píng jià】
　　 sī mǎ yì wéi rén“ nèi jì 'ér wài kuān， cāi jì duō quán biàn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )， cáo cāo zhī qí“ yòu xióng háo zhì” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )
　　 jìn míng dì shí， wáng dǎo shì zuò， jìn míng dì wèn qǐ jìn qián shì dé tiān xià de jù tǐ qíng xíng， wáng dǎo bù jiā yǐn shì dì xù shù liǎo sī mǎ yì chuàng yè shí de yè jì hé zhǒng zhǒng cán rěn shǒu duàn， yòu shuō qǐ sī mǎ zhāo zài gāo guì xiāng gōng shí de suǒ zuò suǒ wéi， jìn míng dì dà cán， bǎ liǎn mái fù zài chuáng shàng shuō：“ ruò rú gōng yán， jìn zuò fù 'ān dé cháng yuǎn” (《 jìn shū · xuān dì jì》 )！ zhè shì gǔ dài biǎn dī sī mǎ shì xū jiǎ yán lùn， zài liǎng jìn shí qī yòu yán gé de bì huì lǐ jié， shèn zhì bù zài 'ér zǐ miàn qián shuō tā xiān rén de míng huì， péi sōng zhī zài zhū gé liàng chuán zhōng píng lùn：“ xiǎn zhāng xuān dì zhī duǎn， duì zǐ huǐ fù， lǐ suǒ bù róng。” wáng dǎo shì jūn zǐ， huì quàn dǎo jìn míng dì xiào fǎng xiān rén de rén yì， tā tán lùn sī mǎ yì fù zǐ de guò cuò shì bù kě néng de， kuàng qiě sī mǎ yì fù zǐ zài cáo shuǎng、 gāo guì xiāng gōng shì jiàn zhōng méi yòu zuì guò。
　　 táng tài zōng lǐ shì mín céng wéi《 jìn shū · xuān dì jì》 zuò shǐ lùn， zhǐ chū liǎo sī mǎ yì zài xìng gé、 jūn shì、 zhèng zhì děng duō fāng miàn de máo dùn huò yuē bù píng héng。 yuán wén rú xià： fū tiān dì zhī dà， lí yuán wéi běn。 bāng guó zhī guì， yuán shǒu wéi xiān。 zhì luàn wú cháng， xīng wáng yòu yùn。 shì gù wǔ dì zhī shàng， jū wàn chéng yǐ wéi yōu； sān wáng yǐ lái， chù qí yōu 'ér wéi lè。 jìng zhì lì， zhēng lì hài， dà xiǎoxiàng tūn， qiáng ruò xiāng xí。 dài hū wèi shì， sān fāng dǐng zhì， gān gē bù xī， fēn wù jiāo fēi。 xuān huáng yǐ tiān tǐng zhī zī， yìng qī zuǒ mìng， wén yǐ zuǎn zhì， wǔ yǐ lēng wēi。 yòng rén rú zài jǐ， qiú xián ruò bù jí； qíng shēn zǔ 'ér mò cè， xìng kuānchuo 'ér néng róng， hé guāng tóng chén， yǔ shí shū juàn， jí lín qián yì， sī shǔ fēng yún。 shì zhōng yú yǐ zhà zhī xīn， yán 'ān yú jiāng wēi zhī mìng。 guān qí xióng lüè nèi duàn， yīng yóu wài jué， tiǎn gōng sūn yú bǎi rì， qín mèng dá yú yíng xún， zì yǐ bīng dòng ruò shén， móu wú zài jì yǐ。 jì 'ér yōng zhòng xī jǔ， yǔ zhū gé xiāng chí。 yì qí jiá bīng， běn wú dǒu zhì， yí qí jīn guó， fāng fā fèn xīn。 zhàng jié dāng mén， xióng tú dùn qū， qǐng zhàn qiān lǐ， zhà yù shì wēi。 qiě qín shǔ zhī rén， yǒng nuò fēi dí， yí xiǎn zhī lù， láo yì bù tóng， yǐ cǐ zhēng gōng， qí lì kě jiàn。 ér fǎn bì jūn gù lěi， mò gǎn zhēng fēng， shēng qiè shí 'ér wèi qián， sǐ yí xū 'ér yóu dùn， liáng jiāng zhī dào， shī zài sī hū！ wén dì zhī shì， fǔ yì quán zhòng， xǔ chāng tóng xiāo hé zhī wěi， chóng huá shèn huò guāng zhī jì。 dāng wèi jié chéng jìn jié， yī fù kě qí。 jí míng dì jiāng zhōng， dòng liáng shì shǔ， shòu yí 'èr zhù， zuǒ mìng sān cháo， jì chéng rěn sǐ zhī tuō， céng wú xùn shēng zhī bào。 tiān zǐ zài wài， nèi qǐ jiá bīng， líng tǔ wèi qián， jù xiāng zhū lù， zhēn chén zhī tǐ， níng ruò cǐ hū！ jìn shàn zhī fāng， yǐ sī wéi huò。 fū zhēng tǎo zhī cè， qǐ dōng zhì 'ér xī yú？ fǔ zuǒ zhī xīn， hé qián zhōng 'ér hòu luàn？ gù jìn míng yǎn miàn， chǐ qī wěi yǐ chéng gōng； shí lè sì yán， xiào jiān huí yǐ dìng yè。 gǔ rén yòu yún：“ jī shàn sān nián， zhī zhī zhě shǎo， wéi 'è yī rì， wén yú tiān xià。” kě bù wèi rán hū！ suī zì yǐn guò dāng nián， ér zhōng jiàn chī hòu dài。 yì yóu qiè zhōng yǎn 'ěr， yǐ zhòng rén wéi bù wén； ruì yì dào jīn， wèi shì zhōng wéi mò dǔ。 gù zhī tān yú jìn zhě zé yí yuǎn， nì yú lì zhě zé shāng míng； ruò bù sǔn jǐ yǐ yì rén， zé dāng huò rén 'ér fú jǐ。 shùn lǐ 'ér jǔ yì wéi lì， bèi shí 'ér dòng nán wéi gōng。 kuàng yǐ wèi chéng zhī jìn jī， bī yòu yú zhī wèi zuò？ suī fù dào gé qū yǔ， dé bèi cāng shēng， ér tiān wèi qǐ shí， bǎo wèi yóu zǔ， fēi kě yǐ zhì jìng， bù kě yǐ lì zhēng， suī zé qìng liú hòu kūn， ér shēn zhōng yú běi miàn yǐ。
　　 yīn wéi《 sān guó zhì》 chū zì jìn cháo， chén shòu chū yú zhèng zhì xū yào bì xū yào shǐ sī mǎ shì chéng wéi zhèng yì de yī fāng， suǒ yǐ dān píng《 sān guó zhì》 bù néng dé chū sī mǎ yì zhōng xīn de jié lùn， yǐ shàng de zī liào jǐn gōng cān kǎo， bìng fēi jié lùn。 àn： chén shòu de zuò pǐn shǔ yú sī rén zhuàn xiě， zài dāng shí yě bèi rèn wéi bǐ guān fāng de《 wèi shū》 gèng zhēn shí， shū zhōng méi yòu yǐ jìn cháo hé sī mǎ shì wéi zhù tǐ， bù cún zài wéi sī mǎ shì gē gōng sòng dé de nèi róng， xǔ duō sī mǎ shì huó dòng de zhòng yào nèi róng dōuméi yòu jìzǎi， shèn zhì yòu duì sī mǎ shì wù jiě hé wāi qū de nèi róng。 chén shòu shì bèi dāng shí shè huì pǔ biàn gōng rèn de jié chū shǐ xué jiā， zhāng huá、 dù yù děng yōu xiù rén shì dū tuī chóng tā de cái xué。
　　
　　【 gǔ rén píng yǔ】
　　 fáng xuán líng： ① shǎo yòu qí jié， cōng míng duō dà lüè， bó xué qià wén， fú yīng rú jiào。 hàn mò dà luàn， cháng kǎi rán yòu yōu tiān xià xīn。 ② dì nèi jì 'ér wài kuān， cāi jì duō quán biàn。 ③ yòu fú yú láng gù yě。
　　 sūn quán： sī mǎ gōng shàn yòng bīng， biàn huà ruò shén， suǒ xiàng wú qián。
　　 cáo cāo： sī mǎ yì fēi rén chén yě， bì yù rǔ jiā shì。
　　 yáng jùn： cǐ fēi cháng zhī rén yě。
　　 wén qīn： gù xiàngguó yì， kuāng fǔ wèi shì， lì shì zhōng zhēn， gù liè zǔ míng huáng dì shòu yǐ jì tuō zhī rèn。 yì lù lì jìn jié， yǐ níng huá xià。
　　 cuī yǎn： cōng liàng míng yǔn， gāng duàn yīng tè。
　　
　　【 xiē hòu yǔ】
　　1 sī mǎ yì pò bā guà zhèn -- bù dǒng zhuāng dǒng
　　2 sī mǎ yì kùn hú lú gǔ - mìng bù gāi jué
　　
　　【 xiāng guān shī cí】
　　 kāi yán chóng shèng diǎn， yòng wǔ ruò tōng shén。
　　 sān guó yīng xióng shì， sì cháo jīng jì chén。
　　 tún bīng qū hǔ bào， yǎng zǐ dé qí lín。
　　 zhū gé cháng tán xiàn， néng huí tiān dì chūn。
　　-----------《 sān guó yǎn yì》 zhōng yǐn yòng de hòu rén miáo shù sī mǎ yì de shī。
　　 tiān dì kāipì， rì yuè chóngguāng。
　　 zāo féng jì huì， fèng cí xiá fāng。
　　 jiāng sǎo wú huì， hái guò gù xiāng。
　　 sù qīng wàn lǐ， zǒng qí bā huāng。
　　 gào chéng guī lǎo， dài zuì wǔ yáng。
　　-------- sī mǎ yì fèng wèi míng dì cáo ruì zhī mìng chū tǎo liáo dōng， tú jīng gù lǐ， gē yǐ yǒng huái。
　　
　　【 yí diǎn jiě xī】
　　 qí shān duì zhàn
　　
　　 guān yú zhū gé liàng tóng sī mǎ yì zài jiàn xīng jiǔ nián qí shān zhàn yì de qíng kuàng，《 jìn shū》 tóng《 sān guó zhì》 hàn jìn chūn qiū yòu bù tóng de jìzǎi， yóu qí shì zài xiāng chí jiē duàn zhàn kuàng， yòu hěn dà chā yì。 zài zǒng tǐ zhàn lüè tài shì shàng liǎng shū jìzǎi yī zhì， dōushì sī mǎ yì jiě liǎo qí shān zhī wéi， bìng qiě cuò bài liǎo zhū gé liàng duó qǔ wèi guó liáng shí de qǐ tú， shǐ zhū gé liàng zuì zhōng yīn wéi liáng shí hào jìn tuì bīng。 yòu chā yì zhī chù shì《 hàn jìn chūn qiū》 chēng zhū gé liàng dǎ bài liǎo guō huái、 fèi yào， qiǎng shōu liǎo xiē liáng shí，《 jìn shū》 jìzǎi zhū gé liàng méi néng qiǎng dào liáng shí，《 hàn jìn chūn qiū》 guān yú zhè cì zhàn dǒu de jìzǎi shì máo dùn de， fèi yào yǐ jīng bèi sī mǎ yì mìng lìng liú shǒu shàng guī bù kě néng tóng guō huái yǔ zhū gé liàng jiāo zhàn，《 jìn shū》 zhōng sī mǎ yì gǎn dào shàng guī zǔ zhǐ zhū gé liàng qiǎng liáng chéng gōng， nà lǐ shì liáng shí zhù chǎn qū。 zhū gé liàng zài qí shān fù jìn dǎ bài wèi jūn qiǎng dào shǎo liàng liáng shí shì kě néng de， dàn shì méi yòu yǐng xiǎng sī mǎ yì zhù lì bù duì de liáng shí gōng yìng， yě méi gǎi biàn shǔ jūn quē liáng。 shǐ shū jìzǎi liǎo sī mǎ yì de jūn duì shì yǐ kào lǒng xī liáng shí bǔjǐ。 zhì yú liǎng jūn jiāo zhàn de jiēguǒ， sī mǎ yì shì fǒu tóng zhū gé liàng zuò zhàn， liǎng shū de jìzǎi yě bù tóng，《 hàn jìn chūn qiū》 shuō jiǎ xǔ、 wèi píng bèi jiù chū hòu， fēi yào yǔ zhū gé liàng jiāo zhàn， sī mǎ yì bèi pò chū zhàn shī lì， shǔ jūn zhǎn huò jiá shǒu sān qiān ,( jiá shǒu , xiǎo tóu mù , lèi sì yú xiàn jīn de bān cháng zhī lèi . yóu cǐ kě tuī suàn sī mǎ yì zhé bīng guò wàn )
　　
　　 kōng chéng jì
　　
　　 zài《 sān guó yǎn yì》 zhōng， zhū gé liàng shǒu cì běi fá shòu cuò， ān pái gè lù rén mǎ tuì huí hàn zhōng， zhèng dài zì jǐ chōu shēn zhī jì， bù liào， sī mǎ yì dà jūn tū rán chū xiàn zài chéng wài jǐ shí lǐ chù， zhū gé liàng jí zhōng shēng zhì， bīng xíng xiǎn zhāo， wán liǎo yī shǒu“ kōng chéng jì”， bǎ sī mǎ yì xià páo liǎo。
　　 zài zhèng shǐ zhōng， kǒng míng jiàn jiē tíng bài jì， běi fá shòu cuò， zhàn jú yǐ jīng duì jǐ bù lì， yú shì xùn sù chè huí hàn zhōng， bìng méi yòu zài kōng hào jūn lì。 ér cáo wèi fāng miàn， dà dū dū cáo zhēn jiàn yǐ jīng dǎ tuì shǔ hàn， yě méi yòu kǔ zhuī。 dāng shí， sī mǎ yì gèng shì yuǎn zài wǎn chéng yī xiàn， gēn běn bù kě néng chū xiàn zài jiē tíng huò xī chéng。《 yǎn yì》 wèile biǎn dī cáo zhēn， bìng qiáng diào sī mǎ yì shì zhū gé liàng de zuì dà duì shǒu， yìng shì bǎ sī mǎ yí wèi dào liǎo jiē tíng qián xiàn。 qí shí， sī mǎ yì shì zài hòu lái cái dǐng tì cáo zhēn chū xiàn zài duì shǔ hàn qián xiàn de。
　　 qí shí，“ kōng chéng jì” yě yòu qí shuō fǎ lái yuán。《 sān guó zhì · zhū gé liàng chuán》 de zhù lǐ， jì yòu yī duàn guō chōng jiǎng de xiǎo gù shì：“ liàng tún yú yáng píng， qiǎn wèi yán zhū jūn bìng bīng dōng xià， liàng wéi liú wàn rén shǒu chéng。 jìn xuān dì shuài 'èr shí wàn zhòng jù liàng， ér yǔ yán jūn cuò dào， jìng zhì qián， dāng liàng liù shí lǐ suǒ， zhēn hòu bái xuān dì shuō liàng zài chéng zhōng bīng shǎo lì ruò。 liàng yì zhī xuān dì chuí zhì， yǐ yǔ xiāng bī， yù qián fù yán jūn， xiāng qù yòu yuǎn， huí jì fǎn zhuī， shì bù xiāng jí， jiàngshì shī sè， mò zhī qí jì。 liàng yì qì zì ruò， chì jūn zhōng jiē wò qí xī gǔ， bù dé wàng chū 'ān màn， yòu lìng dà kāi sì chéng mén， sào dì què sǎ。 xuān dì cháng wèi liàng chí zhòng， ér wěi jiàn shì ruò， yí qí yòu fú bīng， yú shì yǐn jūn běi qù shān。 míng rì shí shí， liàng wèi cān zuǒ fǔ shǒu dà xiào yuē：‘ sī mǎ yì bì wèi wú qiè， jiāng yòu qiáng fú， xún shān zǒu yǐ。’ hòu luó hái bái， rú liàng suǒ yán。 xuān dì hòu zhī， shēn yǐ wéi hèn。” shǐ xué jiè chēng qí wéi“ guō chōng sān shì”， hòu biān hái yòu guō chōng de“ sì shì” hé“ wǔ shì”。 zhè gè guō chōng shì zhū gé liàng de fěn sī， tā jiǎng de gù shìdōu shì máng mù tuī zhòng kǒng míng de。 zhè yī duàn“ guō chōng sān shì” de qíng jié， gèng shì yú shǐ bù fú、 yú lǐ bù hé， shí fēn huāng miù。 dāng shí jiù yòu rén zhì yí： sī mǎ yì rú guǒ zhēn dé dào zhè yàng de jī huì， huī xià shí yú wàn dà jūn， bǎ tā wéi zhù bù jiù wán liǎo？ lián xiàn zài rén yě míng bái， pài jǐ gè shén shè shǒu guò qù shè zhū gé liàng， huò zhě pài yī gè xiǎo duì guò qù huǒ lì zhēn chá yī xià， lì jí jiù kě yǐ chāi chuān zhū gé liàng de bǎ xì， yī zhí lǎo móu shēn suàn de sī mǎ yì jué bù huì yú chǔn hé dǎn qiè dào“ niǔ tóu jiù páo” de dì bù。
　　 suǒ yǐ jìn lái yòu xué zhě rèn wéi： zuò wéi yī míng chū sè de zhèng zhì jiā， sī mǎ yì shēn shēn míng bái“ fěi niǎo jìn， liáng gōng cáng。 jiǎo tù sǐ， zǒu gǒu pēng .” de dào lǐ。 dāng shí wèi guó rèn yòng tā de yuán yīn jiù zài yú zhū gé liàng běi fá 'ér wèi guó cháo zhōng chú zì jǐ wài wú rén kě dí， zhū gé liàng jiù shì zì jǐ dé dào rèn yòng bǎo zhù guān wèi de yàoshì hé mìng mài。 rú guǒ zhū gé liàng yī sǐ， tā de yòng chù yě gào zhōng zhǐ， ér cháo tíng zhōng hěn duō guān huàn dū dí shì zì jǐ， zì jǐ yě hái méi yòu jiàn lì qǐ cháo zhōng shì lì， bì rán huì chóngxīn bèi biǎn guān jū xián， zhuàng zhì nán chéng liǎo。 suǒ yǐ suī rán kàn pò liǎo zhū gé liàng de“ kōng chéng jì”， dàn shì sī mǎ yì yě bù huì lì jí shā sǐ zì jǐ de“ bǎo guān dào cǎo” de。
　　
　　 zhū cáo shuǎng
　　
　　 sī mǎ yì píng dìng cáo shuǎng luàn zhèng shì wǎn jiù cáo wèi zhèng quán， xìn shǒu tuō gū chéng nuò， wéi hù cáo fāng de huáng wèi， bù shì dān chún wèile gè rén jí tuán de quán lì。 shǒu xiān tā fàng qì quán lì huí jiā yǎng bìng de shí hòu， sī mǎ shī、 sī mǎ zhāo xiōng dì zài cháo zhōng dōushì zhōng jí guān yuán， sī mǎ shì jí tuán hái shì ruò xiǎo de。 cǐ shí tán bù shàng yào jiàn lì sī mǎ shì zhuān quán， jiā píng zhī biàn hòu sī mǎ shī xiōng dì yě méi yòu zhǎng quán dān rèn yào zhí。 shí jì shàng zhí dào sī mǎ yì jí tuán de zhù yào chéng yuán kāi shǐ shòu dào cáo shuǎng de pái jǐ dǎ jī de shí hòu， sī mǎ yì yǐ rán shì róng ràng， jiù xiàng tā duì sūn lǐ shuō de， yào“ rěn bù kě rěn”。 zuì chū cáo shuǎng hái zhǐ shì zhuān quán， bō duó zhòng duō háo qiáng guì zú de zhèng zhì dì wèi， bō duó tā men de jì sì róng yù。 gù zhí fā dòng duì shǔ guó de zhàn zhēng děng， zhè xiē luàn zhèng sī mǎ yì dōuméi yòu néng zǔ zhǐ， biǎo míng cáo shuǎng yǐ jīng bù zūn zhòng sī mǎ yì liǎo， bìng qiě hòu lái zhǔn bèi yào cuàn wèi。 cáo shuǎng yào cuàn wèi yě shì míng xiǎn de， tā de yī shí hé yí shì pái chǎng jīhū hé huáng dì xiāng tóng， huáng gōng yù yòng shàng fāng qì wù chōng chì qí jiā， zì xíng cóng gōng zhōng qǔ cáo ruì de cái rén dào zì jǐ fǔ zhōng， shèn zhì dào liǎo wěi zào zhào shū， bǎ huáng gōng de cái rén wǔ shí qī rén sòng dào yè chéng， shàn zì qǔ yòng tài lè yuèqì， wǔ kù jìn bīng。 hòu lái hái bǎ guō tài hòu qiān jū lěng gōng qiú jìn， pài qiǎn qīn xìn jiān shì xiǎo huáng dì， zhè shí wéi yī duì tā cuàn wèi gòu chéng wēi xié de jiù zhǐ yòu sī mǎ yì liǎo， tā yī miàn pài qīn xìn qù chá kàn sī mǎ yì de dòng xiàng， yī miàn pái jǐ dǎ jī sī mǎ yì de qīn shǔ、 qīn xìn， dōushì wèile cuàn wèi zuò zhǔn bèi， guō tài hòu、 liú fàng、 sūn zī děng guò qù yòu quán shì de， dū xiāng jì bèi tā fèi chù liǎo， sī mǎ yì yīn wéi zǎo zǎo jiù huí jiā yǎng bìng liǎo， suǒ yǐ tā shòu dào dǎ jī shì zuì wǎn。 cáo shuǎng zuì hòu zhǐ yòu bǎ sī mǎ yì jí tuán yě wǎ jiě liǎo， chēng dì cuàn wèi cái néng kāi shǐ， sūn lǐ、 lú yù děng xiāng jì bèi pái jǐ， máo tóu shèn zhì zhǐ xiàng sī mǎ yì de qīn qī dù shù， zhè shì zài zhèng shǐ jiǔ nián dǐ， hòu lái lú yù shěn lǐ cáo shuǎng dǎng tú， liǎo jiě dào tā men móu fǎn cuàn wèi zhǔn bèi zài sān gè yuè nèi xíng dòng， cáo shuǎng bù shì《 sān guó yǎn yì》 zhōng nà gè ruǎn ruò、 wō náng de fèi wù， tā zhǐ huī jūn duì fá shǔ， zhuān quán dǎ jī sūn lǐ， yě shì yě xīn bó bó、 zhuān héng bá hù de quán guì。 sī mǎ yì suǒ yǐ hái yòu shè miǎn tā de niàn tóu， bù shì yīn wéi cáo shuǎng méi yòu yào cuàn wèi de yīn móu zhèng jù， zhù yào shì bù yuàn chéng dān shā tuō gū dà chén zhuān quán de míng shēng， yě liǎo jiě cáo shuǎng de shí jì shì zhì dà cái shū， kàn dào cáo shuǎng jiàn lì de xiǎo jí tuán yǔ gè zhù yào pài xì dōuyòu máo dùn， yě méi yòu bǎi xìng yōng hù tā， bù huì yòu wēi xié， ér qiě cáo shuǎng de cuàn wèi jìhuà yě méi yòu néng shí jì zhí xíng， tā yě hái méi yòu fèi dì zì lì， zài jiā píng zhī biàn de shí hòu， cáo shuǎng yě méi yòu tiǎo qǐ nèi zhàn， zǒng suàn shì hé píng jiě jué liǎo máo dùn。 sī mǎ yì yě céng jīng fā shì bù zhuī jiū cáo shuǎng， zhè yàng cái biǎo shì yào shè miǎn tā， gěi tā sòng qù liáng shí。 kě shì cóng jì sì míng dān jiù kě yǐ kàn chū， cáo shuǎng zhuān quán qī jiān dé zuì de rén tài duō， zuì zhōng cháo yì yǐ rán chǔsǐ liǎo tā。 bù yào yǐ wéi sī mǎ yì fèi chù cáo shuǎng zhǐ shì tā gè rén yào duó quán， zhǐ shì sī mǎ shì hé cáo shì zhēng quán zhè me jiǎn dān。 cānyù fèi chù cáo shuǎng de yòu sī mǎ yì jí tuán hé dà duō shù pài xì， guō tài hòu、 jiǎng jì、 gāo róu děngdōu shì gè dà pài xì de dài biǎo， cháo yì yě shì gè pài xì gòng tóng cān jiā， cáo cāo dān rèn chéngxiàng、 wèi gōng de quán shì bǐ sī mǎ yì zhè shí yào dà dé duō， yǐ rán yào shòu dào cháo yì de zhì yuē， tā yào huī fù ròu xíng， dàn shì cháo yì duō shù rén fǎn duì， cáo cāo yě zhǐ néng zàn shí fàng qì。 sī mǎ yì gèng shì bù néng bù jiē shòu cháo yì， cáo shuǎng dǎ jī、 yā pò qí tā pài xì， zuì zhōng bèi tā men yào qiú chǔsǐ，《 sān guó zhì》 cáo shuǎng chuán zhōng， xiáng xì jìzǎi liǎo cáo shuǎng luàn zhèng， zhǔn bèi cuàn wèi， yǐ jí cháo yì jiāng tā chù sǐ de jīng guò。
　　
　　【 sī mǎ cí fēng】
　　《 sān guó zhì》 wèi shū sān shǎo dì běn jì zhù jiě， kǒng yǎn hàn wèi chūn qiū yuē： zhào shǐ tài cháng wáng sù cè mìng tài fù wéi chéngxiàng， zēng yì wàn hù， qún chén zòu shì bù dé chēng míng， rú hàn huò guāng gù shì。 tài fù shàng shū cí ràng yuē：“ chén qīn shòu gù mìng， yōu shēn zé zhòng， píng lài tiān wēi， cuī bì jiān xiōng， shú zuì wéi xìng， gōng bù zú lùn。 yòu sān gōng zhī guān， shèng wáng suǒ zhì， zhù zhī diǎn lǐ。 zhì yú chéngxiàng， shǐ zì qín zhèng。 hàn shì yīn zhī， wú fù biàn gǎi。 jīn sān gōng zhī guān jiē bèi， héng fù chǒng chén， wéi yuè xiān diǎn， gé shèng míng zhī jīng， xí qín hàn zhī lù， suī zài yì rén， chén suǒ yí zhèng， kuàng dāng chén shēn 'ér bù gù zhēng， sì fāng yì zhě jiāng wèi chén hé！” shū shí yú shàng， zhào nǎi xǔ zhī， fù jiā jiǔ xī zhī lǐ。 tài fù yòu yán：“ tài zǔ yòu dà gōng dà dé， hàn shì chóng zhòng， gù jiā jiǔ xī， cǐ nǎi lì dài yì shì， fēi hòu dài zhī jūn chén suǒ dé yì yě。” yòu cí bù shòu。

　　Sima Yi (179-251), the word Trend, Hanoi temperature (today Wenxian) people. Three Kingdoms Wei Guojie a politician, military strategist, the founder of the Western Jin Dynasty. Wei had served in the large military governor, Qiu, Tutor. Is his assistant, the Wei Tuo Gu Colonial of three generations of an important official post as full control of the powerful minister Wei affairs of state. The most significant achievement of his life many times personally led the successful fight against Zhuge Liang's Northern Expedition army. His grandson Sima Yan (ie second son Sima Zhao's son) was closed after the king was, bestowed for the Xuan Wang Yi, Emperor Wudi emperor, the Zhuizun Yi as Jinxuan Di.
　　Defense for the second son of Sima Yi Sima, history books call him "little odd section, smart and more rough, contact the press learned, V Ying Confucianism" ("Ji Jin Shuxuan Emperor"). Eastern Han dynasty, chaos, Sima Yi was born in troubled times, the "world often generously with worry Heart" ("Ji Jin Shuxuan Emperor").
　　Jian six years (201 years), counties elected him to the rafters of dollars. Cao Cao is any common phenomenon when, after hearing his name, sent him to the Fuchu office call. Sima Yi, see Han fortunes have been minimal, not in the hands of Cao Cao, the wind will be an excuse for their own paralysis disease, the body can not be living. Cao Cao did not believe, sent to gather information at night, Sima Yi was lying there, motionless, like a real general contracting Wind Bi.
　　Kin 2 years (215 years), Cao Cao campaign against Zhang Lu, Sima Yi army. He was Cao Cao, said: "Liu Bei to Liu Zhang prisoner fraud force, Shu Gangneung not accompanied by the distant war, this must seize this opportunity also. Now if Yao Wei Hanzhong, Yizhou vibration, into the gates of the bound to collapse. So the potential, easy to for the skill. saints can not be violated when the timing is wrong not carry on. "Cao Cao said:" People suffer no foot, acquired Longyou, complex for enriching Shu "(" Tai Ji Jin Shuxuan ")! Did not adopt his proposal.
　　Huang first two years (221 years), military governor removed from office, was promoted sijung, Shang You Pushe.
　　4. Colonial Secretary
　　Sima Yi in turn moved more than one thousand seven Youzhou Mengda Yu Zhong. Yao Jing Shu will soon, Zheng He led his subordinates such as seven thousand people to come down.
　　"Volume 72nd Mirror" recorded as follows: ... ... Guo Huai, fees, etc. Yao Jiao Liang, Liang destructible, by a large scythe mow the wheat, and Yi met in the east of the Gui. Yi-grabbing by the military insurance, soldiers may not pay, bright cited also. Yi, etc. The halogen after the city looking bright. Zhang He Hu said: "He is far to reverse me, battle assignment shall not, that my interest is not in war, trying to use the system for the long term also. And the army has in recent Qishan know, human from the solid, this can only Tuen divided into Jones, showing out later, should not be forced into the front and dare not, you will lose popularity also. this bright little food alone, but also OK to carry on. "Yi is not from, so look for light. Ji Zhi, then dig climbing camp, refused to fight. Jia Xu, Wei-ping a few battle assignment, as saying: "Kung Wei Shu, such as the tiger, the world laughs Nai Ho!" Yi disease. Zhu Jiang Xian battle assignment. Summer, in May, Singh has, Yi Nai Shi Zhang Hesheng attack without any level when the supervisor on the South Circuit, since the case of Mean to light. Light to Wei Yan, Gao Xiang, Wu class against war, Bing Wei defeated, by a Han Chinese with 3000, Yi also Paul camp. June, light grain to make back the military, Sima Yi, Zhang He Hu pursue the removal. He Hu Jin to the door (now the southwest of Gansu Tianshui), and light combat, Shu V by high-cloth, crossbow tousled hair, Fei Shi in his right knee Ercu He Hu.
　　Zhuge Liang east of the road blocked by Sima Yi, Wei forward from, there Guo Huai block, is moving troops to invade San pass, Long City and other places, and then return in triumph attack Sima Yi.
　　Xin Pi is unknown whether that Zhuge Liang died, Sima Yi said: "The heavy military family, military secret account book, soldiers and horses cereals, are abandoning this, Is there anything people can donate their Solid Organs and Health Down? Should catch up the "(" Ji Jin Shuxuan Emperor "). Thus, shuaibing catch up. Off the ground more thorns, Sima Yi sent 3,000 soldiers be wearing flat-bottomed clogs made of soft material, in the army before the walk, thistles all thorns in the clogs, and then force stances in hand. Has been tracked Chian This exact death by Zhuge Liang. At that time people saying: "Death to go Zhuge Health chongda" Sima Yi smiled and said: "I will feed students, it is also inconvenient dead material" ("Ji Jin Shuxuan Emperor").
　　5. L Rentai Yu
　　King first two years (238 years) the first month, Sima Yi Wei Ming Di Zhao returned to Beijing, ordered him to shuaibing crusade. Emperor Ming said: "This not enough labor Jun, things will want to grams, so as to phase tired ears. Jun degree of its line of what account?" Sima Yi said: "abandoned the cities and pre-walk, on account also. According to Liao water from the force, times account also. Zuoshou Xiangping, this Chengqin ear. "Emperor Ming asked:" its terms, will be out? "Sima Yi replied:" but who can clear the depth he has, Yu has been abandoned, the non-it, and also. suspended military expedition today, will that not last, they first and then keep the water from the Liao Dynasty, there is a world total is also lower. "Mingdi asked:" when dealing? "Sima Yi said:" to the Hundred Days, but also the Hundred Days, attack Hundred Days to 60 days for rest, for one year is enough "(" Ji Jin Shuxuan Emperor ").
　　Coincides with heavy rain, Liao water surge, ground several feet high, Wei fear, Zhujiangsiyu to move camp. Sima Yi ordered the transfer operators are vocal cut, the military governor to make Shizhang Jing disobedience beheaded, the military, before security. Gongsun Yuan troops out of the city by the rain, firewood Wrangler, Enron composure. Wei generals request attack, Sima Yi not adopted. Division Machen Gui Yue Q Sima Yi: "attack on the Yong Xi, eight times, day and night, and it could be a semi late, pulling fortified city, cut Mengda. Today are far to slow even more security, theft and confusion Yan Yu . "Sima Yi said:" The emperor said: "Mengda less public support for one year while the food, my men four times the food is not flooded up to the month to plan a year in January, security from time to speed? One of four hit, is to make a half solution, still as whom. Is not total casualties, and food competition also. I have this Zeizhong few, thieves hungry I eat, water, rain Cornell, no skill, although when the promotion of, Yi He should do. Spontaneous Capital, do not worry about thieves attack, but the fear of thieves away. Vertical grain thief to do this, but not around down together, their cattle and horses grazing, cutting, copying it, the drive for it to go too. Fu Bing who deception, good for Incident. Thief with the public relies on the rain, so although hunger storm, yet ready to know what, when shown the inability to safety. Scared of taking a small profit to non-account also "(" Ji Jin Shuxuan Emperor ").
　　More than a month, the rain stopped, the water gradually receded. Xiang-Ping Wei completed the siege, from the earth mountains, digging tunnels, building floor vehicles, such as siege equipment hook ladder, day and night storm. Best food the city, the dead are many, and so it will drop Yang Zuo. When the occasional meteor from southwest to northeast across the city, falling in the beam near the water, the city increasingly shock fear. Gongsun Yuan is also terror, in August, the king sent him with the construction, royal doctor Liu Fu request rescue, then Mianfu (hands tied behind the back and face in front) clique are surrendering. Sima Yi beheaded angel, publish official call to arms to denounce: "Xi Chu Cheng nations, and Zheng Bo still leading a sheep and welcome the Routan. Solitary as the king who, while on the public spaces, built retirement homes, etc. For Disembarrassing alone, not at Chu Cheng said that evil! two very old, will lose purpose rumors have been cut of phase. if the intention had not been, there can be more clear decision youth who laid off to "(" Ji Jin Shuxuan Emperor "). Gongsun Yuan Wei sijung also sent forward to set the date of the request sent to the hostages. Sima Yi Wei speech on: "playing with five major military can fight when the war, not war when to defend, can not observe when walking, I do only two ears down and die. Ru refused Mianfu, this is the decision to die, no need to send any "(" Ji Jin Shuxuan Emperor ").
　　Some of that time Sima Yi Jun Yi Shan soldiers in the cold, begging him to Ru Yi, Sima Yi not to. Some people said: "Fortunately, more so jacket can give to." Sima Yi said: "Ru are official property, and the ministers also selfless Shi" ("Ji Jin Shuxuan Emperor"). So Throne court, the six-year-old over more than a thousand soldiers to lift military service, sent their hometowns. Then, in the original one-year period, the victory triumphant return.
　　Zhengshi years (241 years) in April, four Gong Wei Wu Emperor Sun Quan divide our forces: General Quan Cong Wei tens of thousands of his troops out of Huainan Shaobei decision (now South Shou County, Anhui) of water, Wei attack 6 North, General Zhuge Ke Security (now Luan in the Northeast), a former general attack Fancheng Zhu Ran (now Hubei Xiangfan), a large attack ancestors in general Zhuge Jin (now Hubei Nanchangosaurus Man River).
　　Then, Cao Shuang, who stepped up the pace of usurped power. Zhengshi nine (248) March, Huang Zhang door only when the people in chambers without permission to quartz and other 11 people sent to Cao Shuang, Cao Shuang, He Yan and Zhang took the opportunity when the collusion, seek crisis Sajik. Cao Shuang and Sima Yi party is also worried that pretend to be sick. In the same year the winter, Yin Li Sheng Henan provincial governor to be appointed to Jingzhou, his line went to visit them. Sima Yi pretend ill, so that the two maids to support themselves and take away clothes, Nabu Wen, fell to the ground, also pointing to the mouth that thirst. Maids offer porridge to his mouth to pick up the soup stream stricken. Li Sheng said: "People love that old style of public launch tomorrow, He intended to respect the body of Cornell!" Sima Yi deliberately breathlessly said: "The old pillow illness, died overnight. Jun Qu and when the state, and state close to Hu, whom good preparation. fear that no longer meet in order to sub-division, Zhao brothers to care. "Li Sheng said:" When has the honor to state (Li Sheng is Jingzhou), the non-and the state. "Sima Yi deliberately confused the words:" Jun parties to and the state. "Li Sheng said:" When the honor of Jingzhou. "Sima Yi said:" The shortage of old Italy, Jun Yan understand. this is also for the state, Sidley heroic, good construction feats! "Sheng-back on Cao Shuang, said: "Sima public over gas corpse home, and spirit have left, worrying about carry on." a few days, he added: "Tutor no longer be economic, it is sad" ("Ji Jin Shuxuan Emperor"). Since then, such as Cao Shuang Sima Yi no longer defensive.
　　Sima Yi Zhao Stuart line of high-soft fake section of the military generals, or managed by Cao Shuang barracks, he said: "The king Zhou Boyi" ("Ji Jin Shuxuan Emperor"). Zhao Tai Pu Wang and watch the leading military serve as an umbrella Cao Xi barracks. Sima Yi Qiu Jiang their rate of economic and other Lebing Out in Compliment to the emperor, stationed in the Lo pontoon. Sent the memorial to the emperor: "First Dizhao Majesty, the King of Qin and Chen Sheng Yu Yu bed, arm grip Chen said, 'something to read after dark'. Betray this great general Shuang Gu Ming, lost chaos States Code, which is unauthorized to be, outside the special authority. Qunguan playing staff, the parents are home; Old Guard the old one, and see exclusion dismiss. According to plate teeth, and even vertical unbridled day. Youyi Huang Chang when the door to all supervisors, specifically of diplomatic relations, wait on artifacts. world threat from human pregnant apprehensive. His Majesty will be to send sit Qide long security? this non-first Di Zhao and Chen Sheng Royal Majesty the bed of the original idea. Morrison though rotten step, the courage to forget the preamble. Xi-Zhao Gao very Italian, Qin is dead ; Lvhuo early break, Han Jo Yong-Yan. This is the lesson of His Majesty, Chen is also mandated to autumn. Shuang tailor or poor ministers whether the king of hearts, brothers not typical soldier Old Guard; played the Queen Mother, the Queen Mother as imperial played purposes. Chen Zhe Edict main door so stop by and Shuang Huang, Xi, training clerks to the official Hou soldiers on the first, if missed driving them to Junfacongshi. Lijijiangbing Yi Chen Zhe Luoshui pontoon, snooping into a very " ("Ji Jin Shuxuan Emperor").
　　Cao Shuang want to believe their words, Heng Fan, who cited past and present, every means to remonstrate, from evening until dawn the next day advised. Advised to the last, Cao Shuang cast knife to the ground, said: "Sima just when allegedly attempted to grab my right ear. I can Hou also the first, after all wealthy Weng" ("Ji Jin Shuxuan Emperor"). Huan Fan cried and said: "Cao Zidan beautiful woman, health Ru brother, dolphin calves ears! He plans to sit Rudengzumie today also" ("Comprehensive Mirror Volume 75th")!
　　In the same year, Cao Pi Tang emperor, appointed as the Book of Sima Yi, and soon turn military governor, Yu Shi Zhongcheng, sealing Yasukuni Xiang Hou.
　　King first two years (238 years) the first month, rates of cattle Sima Yi Jin, Wu Zun, etc. Buji 40000 Gongsun Yuan Zheng, breaking Xiangping. Killing more than 7000 construction outlook in Beijing.
　　Evaluation】 【History
　　Tang Taizong Li Shimin who have "Ji Jin Shuxuan Emperor" for History, points out Sima Yi in character, military, political and other aspects of the conflict or say unbalanced. Reads as follows: husband world large, Li Yuan-oriented. Bangguo of you, heads of state first. Chaos impermanence, rise and fall of a transport. Therefore in the Five Emperors on top, the highest Wansheng worried; three kings have come, but for the sake of office of their worries. Intellectual competition, competition is at stake, the size of phase swallowing, strong or weak phase attack. Catch almost Wei room, three-Ding Shi Chun, arms rest, atmosphere fog flying cross. Xuan Huang Ting postures to-day should be on Zuoming, text to keep on governance, armed with Itsue. If the employer has, if and Seeking; Wife resistance and the unpredictable nature of lavish and energy content, and light with dust, with the roll back and forth, JI potential wing scales, thinking is a situation. Ornaments have been loyal to the heart of fraud, Yan'an was the danger of life. Concept within its Xionglue off, never outside the British initiative, exterminate Gongsun in the Hundred Days, capture Mengda late in surplus, in order to soldiers from moving if God, seek no further account carry on. West subsequently held public ownership, and Zhuge stalemate. Suppressing the hoplite, the non-fighting, leaving the women's government, party energies heart. Rod section when the door aggressively on Dayton Qu, battle assignment Trinidad, pretends like to protest. And the people of Qin Shu, Yong cowardly non-enemy, the Foreign insurance road, work and rest are different in this power struggle, its profits can be seen. The solid back closed military base, Mogan and Commander, but have not really scared of Health before the suspect died while still lodged in virtual and good will of the Road, lost in the Sri Lankan peace! Emperor Wen of the world, a supplementary weight, Xuchang Xiao He of the same committee, Chong Hua Huo Guang even the send. When that section dedicated to do, Iraq could Qi Fu. And the Emperor Ming to the end, the pillars are of, by the left two masters, Zuo Ming Dynasty, Ji Cheng Ren died of child care, health of the newspaper had no martyrdom. Son of Heaven outside, inside the hoplite, Tomb of soil is dry, suddenly with murder, Zhen Chen of the body, rather if this peace! Make good of the party, to Sri Lanka for the confusion. Policy for husband's crusade, not at the East and West Yu Chi? Adjuvant of the heart, then chaos before the loyalty? Jin Ming hide their faces so ashamed to deceive false to success; Shile wantonly made, evil laugh to set the industry back. The ancients had a saying: "charitable three years, and those who know little, evil day, heard in the world." However, from time that almost! Although over the year since the implicit, and eventually see deride future generations. Their ears are still ringing bell stolen, to everyone for the deaf; committed theft of gold, that the market for Mo see. Old friend who is greedy in recent far left, who were injured were being addicted to profits; if not Lose to benefit people, then when the bad people but has blessing. Shun Li and give an easy power, power back of the occasion and can not do anything. Unpaired base in the state of Jin, forcing more than the Wei Zuo? Although the complex area Doug Yu, Germany was the common people, and the days when no Kai, Po-bit still resistance, non-compete can be intellectual, not try, though, after Qing flow Queensland, and north of body finally carry on.
　　Fang Xuanling: ① little odd section, smart and more rough, contact the press learned, V Ying Confucianism. Han Dynasty chaos, there are worries the world often generously heart. ② Timor avoid suits in width, suspicion and more contingent. ③ a break in the wolf care too.
　　Yang Jun: This is the people.
　　Poetry】 【related
　　World opened up, sun, moon and light weight.
　　】 【Doubt
　　Zhuge Liang Sima Yi on the same nine Qishan in the Lite campaign, the "Book of Jin" with the "Three Kingdoms" Han Jin Chunqiu have different records, especially in the stalemate of war, are very different. The overall strategic situation in the two books written on the line, are Sima Yi Xie a Qishan of the circumference, and Zhuge Liang defeated the attempt to seize food Wei, Zhuge Liang finally to retreat because the food runs out. There is a difference between "Han Jin Chunqiu" said Zhuge Liang defeated Guo Huai, FEI Yao, rush in the harvest some food, "Book of Jin" record Zhuge Liang did not grab food, "Han Jin Chunqiu" battle of the record on this is contradictory , the fee Sima Yi Yao has been staying on command and Zhuge Liang Gui possible war with Guo Huai, "Book of Jin" in Sima Yi went on Gui Liang Qiang Liang prevent success, there is a major grain producing areas. Near defeat in Zhuge Liang Wei Qishan grab a small amount of food is possible, but Sima Yi did not affect the main force of the food supply, food shortages did not change the Shu Army. Historical records of Sima Yi's military is relying on Longxi food supply. The results of the two armies at war, with Zhuge Liang Sima Yi is fighting, two books of records are different, "Han Jin Chunqiu," said Jia Xu, Wei Ping was rescued and not as a war with Zhuge Liang, Sima Yi was forced to face the challenge of losing, Shu Army gains a first 3000, (a first, small leader, similar to the current squad, and the like. it could be projected over 10 000 soldiers off Sima Yi)
　　Binh Dinh Cao Shuang Sima Yi Cao Wei saving the political chaos, keep Tuogu commitment to maintain Cao Fang's throne, not only for the individual group's power. First of all, he gave up power to recuperate the time to go home, Sima Shi, Sima Zhao brothers are middle-ranking officials of DPRK-China, Sima's group is weak. At this point let alone the right to establish special Sima, Sima Ka Ping division after the change in power in important positions and no brothers. Sima Yi actually until the group began to receive Cao Shuang key members of the marginalized against the time, Sima Yi is still content to, as he SUN Li said, to "tolerance is not tolerance." Also just to the right of first Cao Shuang, deprived of the political status of many despotic aristocracy, deprived of their sacrifice honor. Shu stubborn war waged on and so on, these chaotic political Sima Yi did not stop, that has no respect for Cao Shuang Sima Yi had, and was ready to usurp the throne. Cao Shuang to usurp the throne is significant, his food, clothing and ceremonial pomp and emperor almost the same as the palace of Queen is still the home side full of artifacts, from the palace itself before taking beware of people to their capitals, and even to false edict, to the palace before they were 57 people sent to Ye City, unauthorized access to too much music instruments, arsenal Jinbing. Empress Guo was moved to marginized Hai Ba imprisoned, sent to monitor the little emperor trusted, then the only threat to his usurpation only Sima Yi, he trusted to look side to send the movements of Sima Yi, Sima Yi side squeezed against the relatives, confidant, are preparing to seize the throne, Empress Dowager Guo, Liu Fang, Sun seniority in the past powerful, all have been deposed him, and Sima Yi because early on home rest and recuperation, so he is the latest hit. Only Sima Yi Cao Shuang last group also collapsed, emperor usurper can begin, SUN Li, Lu Yu, etc. have been excluded, finger pointing and even relatives of Sima Yi Du Shu, this is the end of orthodox nine, and later tried Lu Yu Cao Shuang gang members, aware of their rebellion usurper ready within three months of operation, Cao Shuang not "Three Kingdoms" in the weak, useless waste, cutting the armed forces under his command Shu, autocracy against SUN Li, is also ambitious, high-handedness of the elite. Sima Yi So there is the idea of pardon him, not because of Cao Shuang did not want to usurp the throne of the conspiracy evidence, largely unwilling to bear the expertise of the right to kill Tuogu Minister reputation, but also to understand the real Cao Shuang was Zhitaicaishu, see Cao Shuang small group established with the main factions have a conflict, nor the people support him, no threats, and Cao Shuang's usurpation scheme is not to the actual implementation, he has not yet Emperor Fei of independence, the change in the Ka-ping, when Cao Shuang did not provoke a civil war, finally the peaceful settlement of the conflict. Sima Yi has also vowed not to pursue Cao Shuang, so it pledged to pardon him, send him food. However, the list can be seen from the sacrifice, Cao Shuang dictatorship offend too many people during the final step into the court still killed him. Do not think that deposed Cao Shuang Sima Yi is his own to seize power, but Sima's and Cao power struggle that simple. Are involved in deposed Cao Shuang Sima Yi Group and most of the factions, Empress Dowager Guo, Jiang economy and high flexibility are all representatives of major factions, the DPRK also proposed joint participation of all factions, as the prime minister Cao Cao, Sima Yi, Wei Gong of power than that much more time still to be towards the proposed constraints, he wants to restore corporal punishment, but towards meeting most against Cao Cao also only temporarily abandoned. Sima Yi is not but accepted the court, Cao Shuang against and oppression of other factions, eventually killed by their demands, "Three Kingdoms" Cao Shuang Chuan, the detailed accounts of the political chaos Cao Shuang, ready to usurp the throne, and step into the court after he was executed.

<< 前一君主: yuán huáng dì wèi yuán dì cáo huàn

xī jìnsī mǎ yì Si Mayi

后一君主 >>: shì zōng jǐng huáng dì sī mǎ shī