|
|
| zhōng yào míng。 wéi bèi yá kē kūn chóng wǔ bèi zǐ yá hé bèi dàn yá jì shēng zài qī shù kē zhí wù yán fū mù huò qīng fū yáng děng yè shàng xíng chéng de chóng yǐng |
|
wǔ bèi zǐ
(《 běn cǎo shí yí》 )
【 yì míng】 wén há、 bǎi chóng cāng (《 kāi bǎo běn cǎo》 )， mù fù zǐ (《 xiàn dài shí yòng zhōng yào》 )。
【 lái yuán】 wéi bèi yá kē kūn chóng jiǎo bèi yá huò bèi dàn yá zài qí jì zhù yán fū mù、 qīng fū yáng huò hóng fū yáng děng shù shàng xíng chéng de chóng yǐng。 qí jì zhù zhí wù fēn bié cān jiàn " yán fū zǐ "、 " gāo fū yáng gēn "、 " hóng fū yáng " tiáo。
【 dòng wù xíng tài】 ① jiǎo bèi yá
chéng chóng yòu yòu chì xíng jí wú chì xíng liǎng zhǒng。 yòu chì chéng chóng jūn wéi cí chóng， quán tǐ huī hēi sè， cháng yuē 2 háo mǐ， tóu bù chù jiǎo 5 jié， dì 3 jié zuì cháng， gǎn jué yá fēn jiè míng xiǎn， quē yuán máo。 chì 2 duì， tòu míng， qián chì cháng yuē 3 háo mǐ， zhì wén cháng lián zhuàng。 zú 3 duì。 fù bù lüè chéng yuán zhuī xíng。 wú chì chéng chóng， xióng zhě sè lǜ， cí zhě sè hè， kǒu qì tuì huà。
běn zhǒng de jì zhù zhí wù wéi yán fū mù。 dāng zǎo chūn yán fū běn shù méng fā yòu yá shí， yá chóng de chūn jì qiān yí yá ( yuè dōng yòu yá yǔ huà hòu de yòu chì tāi shēng cí chóng )， biàn zài yè yá shàng chǎn shēng yòu xìng de cí xióng wú chì yá chóng， jīng jiāo pèi hòu chǎn shēng wú chì dān xìng xióng chóng， chēng wéi gān mǔ。 gān mǔ qīn rù shù de yòu nèn zǔ zhì， zhú bù xíng chéng duō jiǎo de chóng yǐng。 gān mǔ zài chéng yǐng qī jiān， wàng shèng dì yíng dān xìng shēng zhí， zài chóng yǐng zhōng chǎn shēng xǔ duō yòu chóng， yú 9 ～ 10 yuè jiān， zhú jiàn xíng chéng yòu chì de chéng chóng， chēng wéi qiū jì qiān yí yá。 cǐ shí chóng yǐng zì rán bào liè， qiū jì qiān yí yá biàn cóng chóng yǐng zhōng fēi chū， dào lìng yī jì zhù chá zhǎn tái jí qí tóng shǔ zhí wù shàng， jìn xíng wú xìng shēng zhí， chǎn shēng yòu xiǎo yá chóng。 cǐ zhǒng yòu yá gù dìng zài jì zhù de jīng shàng， fēn mì là zhì， bāo wéi zhěng gè chóng tǐ， xíng chéng bái sè de qiú zhuàng jiǎn 'ér yuè dōng； zhì dì 'èr nián chūn tiān， yuè dōng yòu yá zài jiǎn nèi chéngzhǎng wèiyòu chì chéng chóng， jí chūn jì qiān yí yá， yòu fēi dào yán fū mù shàng jìn xíng fán zhí。
fēn bù sì chuān、 guì zhōu、 yún nán、 shǎn xī、 hú běi、 guǎng xī、 hú nán、 hé nán、 gān sù、 guǎng dōng、 ān huī、 zhè jiāng、 jiāng xī、 fú jiàn、 shān xī děng dì。
② bèi dàn yá
xíng tài jí shēng huó shǐ yǔ shàng zhǒng xiāng sì， wéi qiū jì qiān yí yá de chù jiǎo， dì 3 jié jiào dì 5 jié lüè duǎn， gǎn jué yá jìng jiè bù míng； chóng yǐng dàn xíng。 jì zhù zhí wù wéi qīng fū yáng jí hóng fū yáng。 fēn bù tóng shàng zhǒng。
yǐ shàng liǎng zhǒng kūn chóng chóng yǐng nèi de yòu chóng ( wǔ bèi zǐ nèi chóng ) yì gōng yào yòng， lìng xiáng zhuān tiáo。
【 cǎi jí】 jiǎo bèi yá de chóng yǐng， chēng wéi " jiǎo bèi "， duō yú 9～ 10 yuè jiān cǎi shōu； bèi dàn yá de chóng yǐng chēng wéi " dù bèi "， duō yú 5～ 6 yuè jiān cǎi shōu。 rú shōu cǎi guò shí， zé chóng yǐng kāi liè； yǐng xiǎng zhì liàng。 cǎi dé hòu， rù fèi shuǐ zhōng jiān 3～ 5 fēn zhōng， jiāng nèi bù zǎi chóng shā sǐ， shài gān huò yīn gān。
【 yào cái】① jiǎo bèi
yòu míng： líng bèi， huā bèi . chéng bù guī zé de náng zhuàng huò líng jiǎo zhuàng， yòu ruò gān liú zhuàng tū qǐ huò jiǎo zhuàng fēn zhī， biǎo miàn huáng zōng sè zhì huī zōng sè， yòu huī bái sè ruǎn huá de róng máo， zhì jiān cuì， zhōng kōng， pò suì hòu kě jiàn hēi hè sè bèi yá de shī tǐ jí bái sè wài pí hé fěn zhuàng pái xiè wù。 bì hòu 1～ 2 háo mǐ， nèi bì qiǎn zōng sè， píng huá。 pò zhé miàn jiǎo zhì yàng。 qì wēi 'ér tè yì， wèi sè 'ér yòu shōu liǎn xìng。 yǐ pí hòu、 sè huī zōng、 wán zhěng bù suì zhě wéi jiā。
② dù bèi
yòu míng： dú jiǎo bèi。 chéng fǎng chuí xíng náng zhuàng huò cháng yuán xíng， wú tū qǐ huò fēn zhī， wài biǎo máo róng jiào shǎo， bì hòu 2～ 3 háo mǐ， zhé duàn miàn jiǎo zhì yàng， jiào jiǎo bèi guāng liàng。 yǐ gè dà、 pí hòu、 zhì jiān、 wán zhěng zhě wéi jiā。
shàng shù yào cái chǎn yú sì chuān、 guì zhōu、 yún nán、 shǎn xī、 hú běi、 guǎng xī děng dì。 cǐ wài， rú hú nán、 hé nán、 gān sù、 guǎng dōng、 ān huī、 zhè jiāng、 jiāng xī、 fú jiàn、 shān xī děng dì yì chǎn。 yǐ jiǎo bèi de chǎn liàng wéi dà， dù bèi de zhì liàng wéi jiā。
【 huà xué chéngfèn】 yán fū mù chóng yǐng hán dà liàng wǔ bèi zǐ róu suān jí shù zhī、 zhī fáng、 diàn fěn。
【 páozhì】 jiǎn jìng、 qiāo kāi、 tī qù qí zhōng zá zhì。
【 xìng wèi】 suān， píng。
①《 kāi bǎo běn cǎo》： " wèi kǔ suān， píng， wú dú。 "
②《 gāng mù》： " suān xián， píng， wú dú。 "
③《 běn cǎo bèi yào》： " xián suān sè， hán。 "
【 guī jīng】 rù fèi、 wèi、 dà cháng jīng。
①《 léi gōng páozhì yào xìng jiě》： " rù dà cháng jīng。 "
②《 běn cǎo jīng shū》： " rù shǒu tài yīn、 zú yáng míng jīng。 "
③《 běn cǎo zài xīn》： " rù gān、 fèi、 shèn sān jīng。 "
【 gōng yòng zhù zhì】 liǎn fèi， sè cháng， zhǐ xuè， jiě dú。 zhì fèi xū jiǔ ké， jiǔ lì。 jiǔ xiè， tuō gāng， mù hàn， dào hàn， yí jīng， biàn xuè， nǜ xuè， bēng lòu， wài shāng chū xuè， zhǒng dú， chuāngjiē， jié máo dǎo juàn。
①《 běn cǎo shí yí》： " zhì cháng xū xiè lì， rè tānɡ fú。 "
②《 rì huá zǐ běn cǎo》： " zhì zhōng yào dú， xiāo jiǔ dú。 "
③《 kāi bǎo běn cǎo》： " liáo chǐ xuān gān zhuó， fèi zàng fēng dú liú yì pí fū zuò fēng shī chuāng， sào yǎng nóng shuǐ， wǔ zhì xià xuè bù zhǐ， xiǎo 'ér miàn bí gān chuāng。 "
④《 běn cǎo tú jīng》： " shēng lǜ yè。 "
⑤《 běn cǎo yǎn yì》： " kǒu chuāng， yǐ mò càn zhī。 "
⑥《 běn cǎo yǎn yì bǔ yí》： " pú shōu wán tán， jiě zhū rè bìng。 "
⑦《 běn cǎo hūn quán》： " jiān tānɡ xǐ yǎn mù， xiāo yì mù zhǐ téng， zhuān wéi shōu liǎn zhī jì。 "
⑧《 gāng mù》： " liǎn fèi jiàng huǒ， huà tán yǐn， zhǐ ké sòu， xiāo kě， dào hàn， ǒu tù， shī xuè， jiǔ lì， huáng bìng， xīn fù tòng， xiǎo 'ér yè tí， zhì yǎn chì shī làn， xiāo zhǒng dú、 hóu bì， liǎn kuì chuāng、 jīn chuāng， shōu tuō gāng、 zǐ cháng zhuì xià。 "
⑨《 zhōng yào xíng xìng jīng yàn jiàn bié fǎ》： " yòng yú huǒ shāng jí tàng shāng。 "
【 yòng fǎ yǔ yòng liàng】 nèi fú： yán mò， 0.5～ 2 qián； huò rù wán、 sàn。 wài yòng： jiān tānɡ xūn xǐ、 yán mò sǎ huò diào fū。
【 yí jì】 wài gǎn fēng hán huò fèi yòu shí rè zhī ké sòu jí jī zhì wèi qīng zhī xiè lì jì fú。
【 xuǎn fāng】① zhì xiè lì bù zhǐ： wǔ péi zǐ yī liǎng。 bàn shēng bàn shāo， wéi mò， hú wán wú zǐ dà。 měi fú sān shí wán， hóng lì shāo jiǔ xià， bái lì shuǐ jiǔ xià， shuǐ xiè mǐ tānɡ xià。 (《 gāng mù》 )
② zhì tuō gāng bù shōu： wǔ bèi zǐ mò sān qián， rù bái fán yī kuài， shuǐ yī wǎn， jiān tānɡ xǐ zhī。 (《 sān yīn lì》 )
③ zhì chǎn hòu cháng tuō： wǔ bèi zǐ mò càn zhī； huò yǐ wǔ bèi zǐ 、 bái fán jiān tānɡ xūn xǐ。 (《 fù rén liáng fāng》 )
④ zhì mèi zhōng dào hàn： wǔ bèi zǐ mò、 qiáo mài miàn děng fēn。 shuǐ hé zuò jǐng， wēi shú。 yè wò dài jī shí， gān chī 'èr、 sān gè， wù yǐn chá shuǐ。 (《 gāng mù》 )
⑤ zhì zì hàn dào hàn： wǔ bèi zǐ yán mò， jīn diào tián qí zhōng， fù dìng。 (《 gāng mù》 )
⑥ zhì xū láo yí zhuó： wǔ bèi zǐ yī jīn， bái fú líng sì liǎng， lóng gǔ 'èr liǎng。 wéi mò， shuǐ hú wán， wú zǐ dà。 měi fú qī shí wán， shí qián yòng yán tānɡ sòng xià， rì sān fú。 (《 jú fāng》 yù suǒ dān )
⑦ zhì xiāo kě yǐn shuǐ： wǔ bèi zǐ wéi mò， shuǐ fú fāng cùn bǐ， rì 'èr fú。 (《 shì yī dé xiào fāng》 )
⑧ zhì fèn hòu xià xuè， bù jū dà rén xiǎo 'ér： wǔ bèi zǐ mò， ài tānɡ fú yī qián。 (《 quán yòu xīn jiàn》 )
⑨ zhì xiǎo biàn niào xuè： wǔ bèi zǐ mò， yán méi dǎo hé wán， wú zǐ dà， měi kòngxīn jiǔ fú wǔ shí wán。 (《 bīn hú jí jiǎn fāng》 )
⑩ zhì bí chū xuè： wǔ bèi zǐ mò chuī zhī， réng yǐ mò tóng xiān mián huī děng fēn， mǐ yǐn fú 'èr qián。 (《 gāng mù》 )
⑾ zhì yá féng chū xuè bù zhǐ： wǔ bèi zǐ ， shāo cún xìng， yán mò fū zhī。 (《 wèi shēng yì jiǎn lì》 )
⑿ zhì yùn fù lòu tāi： wǔ bèi zǐ mò， jiǔ fú 'èr qián。 (《 zhū shì jí yàn yī fāng》 )
⒀ zhì jīn chuāng xuè bù zhǐ： wǔ bèi zǐ ， shēng， wéi xì sàn， gān tiē。 (《 shèng jì zǒng lù》 wǔ bèi sàn )
⒁ zhì yī qiē zhǒng dú： wǔ bèi zǐ 、 dà huáng、 huángbò gè yī liǎng。 cuò， gòng dǎo luó wéi sàn， xīn jí shuǐ diào rú hú， rì sān、 wǔ dù， tú fū huàn chù。 (《 shèng jì zǒng lù》 wǔ bèi zǐ sàn )
⒂ zhì ruǎn yìng jiē， zhū rè dú páo chuāng： wǔ bèi zǐ ， chǎo jiāo wéi mò， yóu diào， zhǐ huā tiē。 yī fāng shuǐ diào tú， réng rù má yóu shǔdiǎn。 (《 xī jì fāng》 dú zhēn gāo )
⒃ zhì tóu chuāng rè chuāng， fēng shī zhū dú： wǔ bèi zǐ 、 bái zhǐ děng fēn。 yán mò càn zhī， nóng shuǐ jí gān。 rú gān zhě， yǐ qīng yóu diào tú。 (《 wèi shēng yì jiǎn fāng》 )
⒄ zhì yān zhōng xuán yōng， shé zhǒng sài tòng： wǔ bèi zǐ mò、 bái jiāng cán mò、 gān cǎo mò děng fēn。 bái méi ròu dǎo hé wán， dàn zǐ dà， qín yān， qí yōng qǐ pò。 (《 zhū shì jí yàn yī fāng》 )
⒅ zhì zǒu mǎ yá gān： wǔ bèi zǐ 、 qīng dài、 kū fán、 huáng bò děng fēn。 wéi mò， yǐ yán tānɡ shù jìng， càn zhī。 (《 dòu zhěn biàn lǎn》 )
⒆ zhì pìn 'ěr： wǔ bèi zǐ ， xiān yǐ mián niān gān， zhì mò bàn zì xǔ rù 'ěr zhōng。 (《 kǔ jì fāng》 )
⒇ zhì fēng dú shàng gōng， yǎn zhǒng xiáng sè tòng bù kě rěn zhě， huò shàng xià jiǎn zì chì làn， fú ròu yū yì qīn jīng： wǔ bèi zǐ yī liǎng， màn jīng zǐ yī liǎng bàn。 tóng chǔ mò， měi fú 'èr qián， shuǐ 'èr zhǎn， tóng shí qì nèi jiān jí yī zhǎn， chéng zǐ， rè lín xǐ； liú zǐ 'èr fú， yòu yǐ qián jiān lín xǐ。 (《 bó jì fāng》 shén xiào qū fēng sàn )
(21) zhì yīn náng shī chuāng， chū shuǐ bù cuó： wǔ bèi zǐ 、 là chá gè wǔ qián， nì fěn shǎo xǔ。 yán mò， xiān yǐ cōng jiāo tānɡ xǐ guò， xiāng yóu diào chá。 (《 shèng huì fāng》 )
(22) zhì chuāng kǒu bù shōu： wǔ bèi zǐ ， bèi， yán mò， yǐ là cù jiǎo diào tú sì wéi。 (《 gāng mù》 )
(23) zhì shǒu zú jūn liè： wǔ bèi zǐ mò， tóng niú gǔ suǐ tián nà féng zhōng。 (《 yī fāng dà chéng lùn》 )
【 lín chuáng yìng yòng】① fáng zhì shuǐ tián pí yán
wǔ bèi zǐ 1 jīn yán chéng xì mò， fàng rù bái cù 8 jīn zhōng róng jiě， zài xià shuǐ tián qián， tú mǒ sì zhī shòu shuǐ jìn pào chù， shǐ chéng yī hēi sè bǎo hù céng。 rú yǐ huàn shuǐ tián pí yán， tú mǒ hòu bàn zhì 1 tiān nèi， huàn chù shèn chū tíng zhǐ， téng tòng jiǎn qīng。
② zhì liáo dào hàn
wǔ bèi zǐ yán chéng xì mò， měi wǎn shuì qián qǔ 1～ 3 qián yòng lěng kāi shuǐ diào chéng hú zhuàng， fū yú qí wō， shā bù fù gài， jiāo bù gù dìng。 zhòng zhèng měi wǎn kě fū 2 cì。 yī bān 1～ 3 cì jí kě shēng xiào。 gòng guān chá fèi jié hé、 xī fèi hé bìng fèi jié hé děng bìng de dào hàn huàn zhě 61 lì， jūn qǔ dé bù tóng chéng dù de liáo xiào。
③ zhì liáo gōng jǐng méi làn
yòng wǔ bèi zǐ 、 kū fán gè děng liàng yán xì mò， jiā gān yóu diào chéng hú jì， yòng dài xiàn de xiǎo shā bù kuài tú yào tiē sài yú gōng jǐng méi làn chù， 12 xiǎo shí hòu qǔ chū。 měi zhōu fù chá yī cì。 guān chá 18 lì， 4 lì méi làn chù wán quán guāng huá， 14 lì hǎo zhuǎn。
④ zhì liáo zhěn bù jiē zhǒng
xiān tì guāng zhěn bù tóu fā， qīng jié xiāo dú hòu bá chú jiē zǐ nóng shuān， yòng wǔ bèi zǐ fěn shì liàng yǔ cù diào chéng gāo zhuàng fū yú jiē zhǒng shàng， hòu yuē 2 háo mǐ。 měi rì gēnghuàn 1～ 2 cì， měi cì huàn yào xū qīng jié chuàng miàn。 gòng zhì 20 lì， chú 2 lì bù duàn chū xiàn xīn jiē wài， yú 18 lì jūn jīng 3～ 9 tiān zhì yù。
⑤ zhì liáo jié máo dǎo juàn
yòng wǔ bèi zǐ 1 liǎng yán xì mò， jiā rù fēng mì huò cù shì liàng tiáoyún， bàn chéng hú zhuàng。 yòng shí xiān xǐ jìng yǎn jiǎn pí fū， rán hòu zài jiāng shì liàng de hú jì tú yú jù jiǎn yuán 2 háo mǐ chù， měi rì 1 cì， yī bān lián tú 3～ 10 cì， kě wàng dàojié jiáo zhèng。
⑥ yòng yú bá yá chuàng zhǐ xuè
yá chǐ bá chú hòu， rú jì xù chū xuè bù zhǐ， kě yòng wǔ bèi zǐ fěn mò shì liàng sǎ yú chuàng nèi ( bì miǎn tuò yè jìn rù )， 3～ 5 fēn zhōng nèi bá yá chuàng biǎo miàn jí wéi yī céng huáng bái sè báomó suǒ fù gài， xuè kuài níng gù yú báomó zhī xià， wú xū yǎo mián shā tiáo yā pò。 shàng bān yá bá chú， fěn mò sǎ rù bù yì， yòu shí xū shāo jiā yā pò yǐ cù jìn xuè kuài níng gù。 shì yòng cǐ fǎ yú bá yá hòu zhǐ xuè 54 rén (63 zhǐ yá )， zhǐ xuè xiào guǒ jūn mǎn yì。 |
|
wǔ bèi zǐ
【 lái yuán】 wài zhì fāng
【 yuán liào】 wǔ bèi zǐ 10 kè。
【 zhì fǎ】 yán xì mò， wēn kāi shuǐ diào chéng hú zhuàng
【 yòng fǎ】 fū dù qí， wài gài shā bù， jiāo bù gù dìng， 1～ 2 rì huàn yào 1 cì
【 gōng xiào】 |
|
（ yī） gài shù
bié míng bèi zǐ、 mù fù zǐ、 bǎi chóng lún、 wén há děng。
wéi qī shù kē qī shù shǔ zhí wù yán fū zǐ（ RhuschinensisMill ．）， bèi yá kē kūn chóng jiǎo bèi yá huò bèi dàn yá zài qí jì zhù yán fū mù、 qīng fū yáng huò hóng fū yáng děng shù yè hé yè bǐng shàng xíng chéng de chóng yǐng。 yǐ chóng yǐng rù yào， liǎn fèi、 sè cháng、 zhǐ xuè、 jiě dú。 zhù zhì fèi xū jiǔ ké、 jiǔ lì、 jiǔ xiè、 tuō gāng、 zì hàn、 dào hàn、 yí jīng、 biàn xuè， wài shāng chū xuè。 pí fū shī zhěn、 zhǒng dú、 chuāngjiē、 jié máo dǎo juàn děng zhèng。 xiàn dài lín chuáng yòng yú zhì táng niào bìng、 qiào mó jī yè hé zhì chuāng děng zhèng。 wǔ bèi zǐ yòng tú guǎng， zī yuán shǎo， chú gōng yào yòng wài， shàng guǎng fàn yòng yú shí yóu、 jī xiè、 háng kōng、 huà gōng、 qīng gōng、 guó fáng děng gōng yè， bìng dà liàng chū kǒu， mù qián yǐ chéng wéi wǒ guó zhòng yào chū kǒu chuàng huì shāng pǐn zhī yī， gōng bù yìng qiú， guó jì shì chǎng měi nián xū yào shù qiān wàn qiān kè， ér wǒ guó měi nián zhǐ shēng chǎn 400 wàn qiān kè， hěn nán mǎn zú xū yào。 guó jiā yī yào guǎn lǐ jú yǐ bǎ wǔ bèi zǐ liè wéi jìn jǐ nián nèi zhòng diǎn fā zhǎn de 63 zhǒng jǐn quē zhōng yào cái zhī yī， bì xū bǎ wò shí jī， jī jí fā zhǎn。 fēn bù yú sì chuān、 guì zhōu、 yún nán、 shǎn xī、 hú běi、 guǎng xī、 hú nán、 hé nán、 gān sù、 guǎng dōng、 ān huī、 zhè jiāng、 jiāng xī、 fú jiàn、 shān xī děng dì。
（ èr） zhí wù tè xìng
běn zhǒng de jì zhù zhí wù wéi yán fū mù（ yòu míng wǔ bèi zǐ shù）， wéi luò yè guàn mù huò xiǎo qiáo mù， gāo 200～ 1000 lí mǐ。 shù pí huī hè sè， yòu chì hè sè bān diǎn。 xiǎo zhī huáng hè sè， yòu wú shù de pí kǒng jí sān jiǎo xíng yè hén。 xiǎo zhī、 yè zhóu hé huā xù mì bèi xiǎo róu máo。 jīshù yǔ zhuàng fù yè hù shēng； zǒng yè bǐng jī bù péng dà， yè bǐng yòu xiá chì， yòu xiǎo yè 7～ 13 piàn； xiǎo yè hù shēng， wú bǐng， tuǒ yuán xíng， xiān duān duǎn jiàn jiān， jī dū yuán huò xiē xíng， biān yuán yòu dùn jù chǐ； yè miàn lüè bèi máo， yè bèi mì bèi duǎn róu máo。 shù zhī huò yè zhóu、 yè bǐng shàng cháng yòu xiǎo chóng yǐng。 yuán zhuī huā xù dǐng shēng， kāi bái sè xiǎo huā。 hé guǒ biǎn qiú xíng， yòu máo， shú shí chéng wēi zǐ hóng sè huò chéng hóng sè， wài bèi bái fěn， yòu xián wèi。 huā qī 6～ 7 yuè， guǒ shí chéng shú qī 7～ 8 yuè。
cóng yán fū mù shàng jì shēng xíng chéng de wǔ bèi zǐ chóng yǐng chēng jiǎo bèi。 qí xìng zhuàng chéng bù guī zé de náng zhuàng， yòu ruò gān liú tū qǐ huò jiǎo zhuàng fēn zhī， biǎo miàn huáng zōng sè zhì fā zōng sè， yòu huī bái sè ruǎn huá de róng máo， pò suì hòu， zé jiàn zhōng xīn wéi kōng dòng， yòu hēi hè sè wǔ bèi zǐ yá chóng de shī tǐ jí bái sè de wài pí hé fěn zhuàng de pái xiè wù。 pò zhé miàn jiǎo zhì yàng， zhì jiān cuì， qì tè yì， wèi sè 'ér yòu shōu liǎn xìng。
（ sān） shēngzhǎng tè xìng
yán fū mù xǐ wēn nuǎn qì hòu， bù nài yán hán。 duì tǔ rǎng yào qiú bù yán， shā zhì rǎng shì hé nián rǎng tǔ jūn kě zāi péi。
（ sì） zāi péi jì shù
1． fán zhí fāng fǎ
běn zhǒng de jì zhù zhí wù wéi yán fū mù。 dāng zǎo chūn yán fū mù shù méng fā yòu yá shí， yá chóng de chūn jì qiān yí yá（ yuè dōng yòu yá yǔ huà hòu de yòu chì tāi shēng cí chóng）， biàn zài yè yá shàng chǎn shēng yòu xìng de cí xióng wú chì yá chóng， jīng jiāo pèi hòu chǎn shēng wú chì dān xìng cí chóng， chēng wéi gān mǔ。 gān mǔ qīn rù shù de yòu nèn zǔ zhì， zhú bù xíng chéng duō jiǎo de chóng yǐng。 gān mǔ zài chéng yǐng qī jiān， wàng shèng dì yíng dān xìng shēng zhí， zài chóng yǐng zhōng chǎn shēng xǔ duō yòu chóng， yú 9～ 10 yuè jiān， zhú jiàn xíng chéng yòu chì de chéng chóng， chēng wéi qiū jì qiān yí yá。 cǐ shí chóng yǐng zì rán bào liè， qiū jì qiān yí yá biàn cóng chóng yǐng zhōng fēi chū， dào lìng yī jì zhù chá zhǎn tái（ MniumvesicatumBesch．） jí qí tóng shǔ zhí wù shàng， jìn xíng wú xìng shēng zhí， chǎn shēng yòu xiǎo yá chóng。 cǐ zhǒng yòu yá gù dìng zài jì zhù de jīng shàng， fēn mì là zhì， bāo wéi zhěng gè chóng tǐ， xíng chéng bái sè de qiú zhuàng jiǎn 'ér yuè dōng； zhì dì 'èr nián chūn tiān， yuè dōng yòu yá zài jiǎn nèi chéngzhǎng wèiyòu chì chéng chóng， jí chūn jì qiān yí yá， yòu fēi dào yán fū mù shàng jìn xíng fán zhí。
2． zāi zhí
zài xuǎn hǎo zhěng píng de dì shàng， yú chūn qiū kāi gōu tiáo bō， fù tǔ 0． 5～ 0.6 lí mǐ。 rú wēn dù wéi 18～ 22 ℃， yòu zú gòu shī dù， 15 tiān zuǒ yòu chū miáo。 miáo chū qí hòu， yīngdāng jiànmiáo、 zhōng gēng chú cǎo hé shī féi。 péi yù xiǎo miáo cháng gāo dào 25 lí mǐ zuǒ yòu shí jí kě yú chūn jì yǔ tiān huò qiū jì yí zāi。 chǎn qū duō xuǎn wā zhū gāo zài 100～ 200 lí mǐ de dà miáo huò yě shēng miáo jìn xíng jí yuē lián piàn zāizhòng， zhè yàng dāng nián jí yòu shōu yì。
3． tián jiān guǎn lǐ
（ 1） fàng yǎng bèi yá chóng
wǔ bèi zǐ shì bèi yá chóng jì shēng zài jì zhù qī shù kē zhí wù yè zǔ zhì nèi xíng chéng de chóng yǐng zhǎngdà 'ér chéng de， yán fū mù（ wǔ bèi zǐ shù） shì fǒu jié bèi huò chǎn bèi duō shǎo， guān jiàn jiù zài yú yòu wú bèi yá chóng de chǎn shēng。 yá chóng shǎo chǎn bèi jí shǎo， wú chóng zé bù jié bèi， zhè shì chéng bài de zhòng yào yīn sù。 shí xíng rén gōng péi yù， fàng yǎng bèi yá chóng shì wǔ bèi zǐ zēng chǎn de shǒu yào huán jié。 suǒ yǐ， duì yú zāi zhí hòu jiǔ bù jié bèi huò jié bèi bù duō de shù， yìng rén wéi dì bǔ chōng zì rán jiè yá chóng bù zú huò yīn yuè dōng dòng hài sǔn shī guò dà de quē xiàn。 fāng fǎ shì dài zì rán bào liè de bèi zǐ yòu yǔ yá chóng fēi chū shí， yòng máo bǐ qīng qīng sǎo xià fàng rù shì xiān péi yù chéng huó de jiān yè xì zhī chì chǐ xiǎn nèi ràng qí zì shēng zì cháng。 duì gāng bǔ rù de yìng gài shā bù méng zhù， yǐ miǎn yá chóng fēi zǒu， 20 tiān hòu jí kě jiē qù， rú fā xiàn xiǎn yè jiāo jiān gān huáng， kě shìdàng jiā gài dào cǎo děng fù gài wù yǐ bǎo 'ān quán guò dōng。 dài yì nián chūn 2 yuè zhōng、 xià xún， bèi yá jí fēi qiān shàng shù jí yǐng jié bèi。
（ 2） cǎi bèi liú zhǒng， zuò hǎo shù xíng xiū jiǎn
guò zǎo cǎi zhāi bèi zǐ， huì jiàng dī chǎn liàng hé zhì liàng， yī bān yìng bǎ wò yòu 5 ％ de bèi zǐ bào liè（ yá chóng yǔ huà） shí jí shí cǎi shōu。 cǎi bèi shí xū měi zhū shù liú 1～ 2 gè dà bèi zuò chóng zhǒng， ràng qí zì xíng bào liè， shǐ bèi yá fēi dào chì chǐ tái téng shàng yuè dōng， cù jìn cì nián duō jié bèi。 cǎi bèi shí， hái yìng jié hé duì lǎo、 ruò、 bìng cán zhī jìn xíng yī cì xiū jiǎn， dāng nián xīn shēng zhī zhǐ jiǎn qù 1 ／ 3， jīng zhěng xíng jiǎn zhī hòu kě cù jìn bèi shù huài xíng zēng zhī， duō zhī duō bèi jí kě zēng chǎn。
4． bìng chóng hài fáng zhì
wēi hài bèi shù de zhù yào bìng hài yòu tàn jū、 hēi bān bìng。 zhèng zhuàng shì jì jiān biàn hēi、 kū wěi hé shù shēn chū xiàn hēi bān diǎn。
fáng zhì fāng fǎ： jí shí qīng chú bìng zhū， yǐ fáng bìng jūn chuán rǎn； yòng 25％ de dài sēn 'àn rǔ yóu huò 25％ de duō jūn líng fěn jì jiā shuǐ pèi chéng 500 bèi yè yú qíng tiān wǔ hòu pēn wù， měi gé 10 tiān pēn 1 cì， yǐ kòng zhì màn yán。
duì yú kuān jiān xiàng、 tiān niú、 shí yè xiàng děng hài chóng kě yòng shā míng sōng rǔ yóu jiā shuǐ pèi chéng 500 bèi yè pēn wù， huò yòng lè guǒ rǔ yóu hé dí dí wèi rǔ jì pèi chéng 1： 1： 500 bèi yè tú shuà chóng hài zhù kǒng jí pēn wù。
（ wǔ） cǎi shōu jiā gōng
wǔ bèi zǐ yìng zhù yì shì shí cǎi shōu。 zài yuán yòu yě shēng huò zāi péi de gè zhǒng wǔ bèi zǐ shù shàng， měi nián bèi yá chóng cóng 2～ 3 yuè zài shù zhī yòu nèn zǔ zhì shàng kāi shǐ yíng yǐng hòu， yī bān yuē jīng 4～ 7 gè yuè jí chéng shú， dù bèi tōng cháng yú 6 yuè jiān cǎi zhāi， jiǎo bèi zài 9-10 yuè cǎi zhāi。 dāng jì shēng zài yán fū mù shàng de wǔ bèi zǐ yá chóng xíng chéng de chóng yǐng yóu qīng zhuǎn wéi huáng hè sè shí jí yìng cǎi zhāi， ruò guò qī zé chóng yì kāi liè， yǐng xiǎng zhì liàng hé chǎn liàng。 cǎi zhāi hòu yòng fèi shuǐ zhǔ huò zhēng 3～ 5 fēn zhōng zhì wài biǎo chéng huī sè， shā sǐ nèi bù zhī chóng， shài gān jí chéng。 yòng yìng miè bāo huò miè xí bāo zhuāng； zhì gān zào chù zhù cáng， fáng yā suì jí cháo shī。
chǎn pǐn zhì liàng： wǔ bèi zǐ yǐ wú zhī gǎn、 bèi huā（ jí wèi zhǎngchéng de wǔ bèi zǐ ） wéi hé gé； yǐ gè dà， wán zhěng， sè huī hè， chún jìng zhě wéi yōu。 |
zhōng guó yào diǎn 2005 bǎn |
míng chēng :
wǔ bèi zǐ
hàn yǔ pīn yīn :
Wubeizi
yīng wén míng :
GALLACHINENSIS
jī yuán :
běn pǐn wéi qī shù kē zhí wù yán fū mù RhuschinensisMill．、 qīng fū yáng RhuspotaniniiMaxim． huò hóng fū yáng RhuspunjabensisStew． var． sinica（ Diels） Rehd． etWils． yè shàng chóng yǐng． zhù yào yóu wǔ bèi zǐ yá Melaphischinensis（ Bell） Baker jì shēng 'ér xíng chéng。 qiū jì cǎi zhāi， zhì fèi shuǐ zhōng lüè zhǔ huò zhēng zhì biǎo miàn chéng huī sè， shā sǐ yá chóng， qǔ chū， gān zào。 àn wài xíng bù tóng， fēn wéi “ dù bèi ” hé“ jiǎo bèi”。
xìng zhuàng :
dù bèi chéng cháng yuán xíng huò fǎng chuí xíng náng zhuàng， cháng 2.5-9cm． zhí jìng 1.5-4cm。 biǎo miàn huī hè sè huò fā zōng sè， wēi yòu róu máo。 zhì yìng 'ér cuì， yì pò suì， duàn miàn jiǎo zhì yàng， yòu guāng zé， bì hòu 0.2-0.3cm， nèi bì píng huá， yòu hēi hè sè sǐ yá chóng jí huī sè fěn zhuàng pái xiè wù。 qì tè yì， wèi sè。
jiǎo bèi chéng líng xíng， jù bù guī zé de dùn jiǎo zhuàng fēn zhī， róu máo jiào míng xiǎn、 bì jiào bó。
jiàn bié :
qǔ běn pǐn fěn mò 0.5g， jiā jiá chún 5ml， chāo shēng chǔlǐ 15 fēn zhōng， lǜ guò， lǜ yè zuò wéi gōng shì pǐn róng yè。 lìng qǔ wǔ bèi zǐ duì yòng yào cái 0.5g， tóng fǎ zhì chéng duì zhào yào cái róng yè。 zài qǔ méi shí zǐ suān duì zhào pǐn， jiā jiá suān zhì chéng měi 1ml hán 1mg de róng yè， zuò wéi duì zhào pǐn róng yè。 zhào báocéng sè pǔ fǎ（ fù lù Ⅵ B） shì yàn， xī qǔ shàng shù sān zhǒng róng yè gè 2μl， fēn bié diǎn yú tóng yī guī jiāo GF254 báocéng bǎn shàng， yǐ sān lǜ jiá wán - jiá suān yǐ zhǐ - jiá suān（ 5:5:1） wéi zhǎn kāi jì， zhǎn kāi， qǔ chū， liàng gān， zhì zǐ wài guāng dēng（ 254nm） xià jiǎn shì。 gōng shì pǐn sè pǔ zhōng， zài yǔ duì zhào yào cái hé duì zhào pǐn sè pǔ xiāng yìng de wèi zhì shàng、 xiǎn xiāng tóng yán sè de bān diǎn。
jiǎn chá :
shuǐfèn zhào shuǐfèn cè dìng fǎ（ fù lù Ⅸ H dì yī fǎ） cè dìng， bù dé guò 12.0％。
zǒng huī fēn bù dé guò 3.5％（ fù lùⅨ K）。
hán liàng cè dìng :
róu zhì qǔ běn pǐn fěn mò（ guò sì hào shāi） 0.2g， jīng mì chēng dìng， zhào róu zhì hán liàng cè dìng fǎ（ fù lù Ⅹ B） cè dìng， jí dé。
běn pǐn 'àn gān zào pǐn jì suàn， hán róu zhì bù dé shǎo yú 50.0％。
méi shí zǐ suān zhào gāo xiào yèxiàng sè pǔ fǎ（ fù lùⅥ D） cè dìng。
sè pǔ tiáo jiàn yǔ xì tǒng shì yòng xìng shì yàn yǐ shí bā wán jī guī wán jiàn hé guī jiāo wéi tián chōng jì； yǐ jiá chún -O.1％ lín suān róng yè（ 5:85） wéi liú dòng xiāng； jiǎn cè bō cháng wéi 273nm。 lǐ lùn bǎn shù 'àn méi shí zǐ suān fēng jì suàn yìng bù dī yú 3000。
duì zhào pǐn róng yè de zhì bèi jīng mì chēng qǔ méi shí zǐ suān duì zhào pǐn shì liàng． jiā 50％ jiá chún zhì chéng měi 1ml hán 40μg de róng yè， jí dé。
gōng shì pǐn róng yè de zhì bèi qǔ běn pǐn fěn mò（ guò sì hào shāi） yuē 0.5g． jīng mì chēng dìng， jīng mì jiā rù 4mol/L yán suān róng yè 50ml， shuǐ yù zhōng jiā rè shuǐ jiě 3.5 xiǎo shí， fàng lěng， lǜ guò。 jīng mì liàng qǔ xù lǜ yè 1ml， zhì 100m1 liángpíng zhōng， jiā 50％ jiá chún zhì kè dù， yáo yún， jí dé。
cè dìng fǎ fēn bié jīng mì xī qǔ duì zhào pǐn róng yè yǔ gōng shì pǐn róng yè gè 10μl， zhù rù yèxiàng sè pǔ yí， cè dìng， jí dé。
běn pǐn 'àn gān zào pǐn jì suàn， hán róu zhì yǐ shuǐ jiě de méi shí zǐ suān（ C7H6O5） jì bù dé shǎo yú 50.0％。
páozhì fāng fǎ :
qiāo kāi， chú qù zá zhì。
xìng wèi :
suān、 sè， hán。
guī jīng :
guī fèi、 dà cháng、 shèn jīng。
gōng xiào :
liǎn fèi jiàng huǒ， sè cháng zhǐ xiè， liǎn hàn zhǐ xuè， shōu shī liǎn chuāng。
zhù zhì :
yòng yú fèi xū jiǔ ké， fèi rè tán sòu， jiǔ xiè jiǔ lì， dào hàn， xiāo kě， biàn xuè zhì xuè， wài shāng chū xuè， yōng zhǒng chuāng dú， pí fū shī làn。
yòng fǎ yòng liàng :
3-6g。 wài yòng shì liàng。
zhù cáng :
zhì tōng fēng gān zào chù， fáng yā。
zhōng xī yào fēn lèi :
zhōng yào（ yào cái jí yǐn piàn） |
|
| GALLA CHINENSIS |
zhōng guó yào diǎn 2000 bǎn |
wǔ bèi zǐ
pīn yīn míng： Wubeizi
yīng wén míng： GALLACHINENSIS
shū yè hào： 2000 nián bǎn yī bù -49
běn pǐn wéi qī shù kē zhí wù yán fū mù RhuschinensisMill.、 qīng fū yáng Rhuspotaninii
Maxim. huò hóng fū yáng Rhuspun-jabensisStew.var.sinica(Diels)Rehd.etWils.
yè shàng de chóng yǐng， zhù yào yóu wǔ bèi zǐ yá Melaphischinensis(Bell)Baker jì shēng 'ér xíng chéng。 qiū
jì cǎi zhāi， zhì fèi shuǐ zhōng lüè zhǔ huò zhēng zhì biǎo miàn chéng huī sè， shā sǐ yá chóng， qǔ chū， gān zào。 àn wài xíng bù tóng， fēn
wéi“ dù bèi” hé“ jiǎo bèi”。
【 xìng zhuàng】 dù bèi chéng cháng yuán xíng huò fǎng chuí xíng náng zhuàng， cháng 2.5～ 9cm， zhí jìng 1.5～ 4cm。 biǎo miàn
huī hè sè huò huī zōng sè， wēi yòu róu máo。 zhì yìng 'ér cuì， yì pò suì， duàn miàn jiǎo zhì yàng， yòu guāng zé， bì hòu 0.2～
0.3cm， nèi bì píng huá， yòu hēi hè sè sǐ yá chóng jí huī sè fěn zhuàng pái xiè wù。 qì tè yì， wèi sè。
jiǎo bèi chéng líng xíng， jù bù guī zé de jiǎo zhuàng fēn zhī， róu máo jiào míng xiǎn， bì jiào bó。
【 jiàn bié】 qǔ běn pǐn fěn mò 0.5g， jiā jiá chún 5ml， chāo shēng chǔlǐ 15 fēn zhōng， lǜ guò， lǜ yè zuò wéi gōng shì
pǐn róng yè。 lìng qǔ wǔ bèi zǐ duì zhào yào cái 0.5g， tóng fǎ zhì chéng duì zhào yào cái róng yè。 zài qǔ méi shí zǐ suān duì zhào pǐn， jiā
jiá chún zhì chéng měi 1ml hán 1mg de róng yè， zuò wéi duì zhào pǐn róng yè。 zhào báocéng sè pǔ fǎ ( fù lùⅥ B) shì yàn， xī qǔ shàng
shù sān zhǒng róng yè gè 2μl， fēn bié diǎn yú tóng yī guī jiāo Ｇ Ｆ 254 báocéng bǎn shàng， yǐ lǜ fǎng - jiá suān yǐ zhǐ - jiá suān (5:5:1)
wéi zhǎn kāi jì， zhǎn kāi， qǔ chū， liàng gān， zhì zǐ wài guāng dēng (254nm) xià jiǎn shì。 gōng shì pǐn sè pǔ zhōng， zài yǔ duì zhào yào cái
hé duì zhào pǐn sè pǔ xiāng yìng de wèi zhì shàng， fēn bié xiǎn xiāng tóng yán sè de bān diǎn。
【 hán liàng cè dìng】 qǔ běn pǐn fěn mò（ guò sān hào shāi） yuē 2g[ tóng shí lìng qǔ běn pǐn fěn mò cè dìng shuǐfèn ( fù lùⅨ H
dì yī fǎ )]， jīng mì chēng dìng， zhào róu zhì hán liàng cè dìng fāng fǎ ( fù lùⅩ B) cè dìng， jí dé。 běn pǐn 'àn gān zào pǐn jì suàn， hán róu zhì bù dé shǎo yú 50.0％。
【 páozhì】 qiāo kāi， chú qù zá zhì。
【 xìng wèi yǔ guī jīng】 suān、 sè， hán。 guī fèi、 dà cháng、 shèn jīng。
【 gōng néng yǔ zhù zhì】 liǎn fèi jiàng huǒ， sè cháng zhǐ xiè， liǎn hàn zhǐ xuè， shōu shī liǎn chuāng。 yòng yú fèi xū jiǔ ké， fèi rè tán
sòu， jiǔ xiè jiǔ lì， dào hàn， xiāo kě， biàn xuè zhì xuè， wài shāng chū xuè， yōng zhǒng chuāng dú， pí fū shī làn。
【 yòng fǎ yǔ yòng liàng】 3～ 6g； wài yòng shì liàng。
【 zhù cáng】 zhì tōng fēng gān zào chù， fáng yā。 |
|
wubeizi
wǔ bèi zǐ
Chinesegallnut
yào míng。 chū táng · chén cáng qì《 běn cǎo shí yí》 wéi qī shù kē luò yè guàn mù huò xiǎo qiáo mù zhí wù yán fū mù Rhus， Chinensis， Mill huò tóng shǔ zhí wù Rhus， potaninii， Maxim děng yè shàng jì shēng de chóng yǐng。 xìng wèi： suān、 sè， hán。 gōng xiào： gù jīng jiōng guān， sè cháng liǎn fèi， jiàng huǒ zhǐ xuè。 zhù zhì： fèi shèn yīn xū， yín huǒ nèi zhuó suǒ zhì nán zǐ yí jīng zǎo xiè， bái zhuó， fáng láo； nǚ zǐ bái yín， fáng láo tāi lòu， jiǔ lòu dài xià bù zhǐ， yīn shí yīn chòu děng jí。 yòng liàng yòng fǎ： 1.5～ 6g， rù wán sàn jì yòng。 wài yòng shì liàng， jiān tānɡ xūn xǐ， yán mò sǎ huò diào fū。 |
|
- : Galla Chinensis, gall nut
- n.: gall, gallnut, nutgall, Chinese gall
|
|
| wǔ bèi zǐ chóng | wǔ bèi zǐ de | wǔ bèi zǐ shù | | wǔ bèi zǐ miáo | wǔ bèi zǐ suān | wǔ bèi zǐ gāo | | wǔ bèi zǐ sàn | lì wǔ bèi zǐ | wǔ bèi zǐ tānɡ | | wǔ bèi zǐ huā | wǔ bèi zǐ mì | wǔ bèi zǐ róu zhì | | wǔ bèi zǐ nèi chóng | wǔ bèi zǐ shén dān | wǔ bèi zǐ miǎn jiān | | huáng dān wǔ bèi zǐ shuǐ | wǔ bèi zǐ hé kū fán | wǔ bèi zǐ hé huái huā | | chá yè hé wǔ bèi zǐ | wǔ bèi zǐ tí qǔ wù | wǔ bèi zǐ suān xīn zhǐ | | wǔ bèi zǐ suān jiá zhǐ | fù fāng wǔ bèi zǐ shuǐ yáng suān | wǔ bèi zǐ yá chóng jì zhù tái xiǎn | | fù fāng wǔ bèi zǐ shuǐ yáng suān chá jì | wǔ bèi zǐ yá chóng jì zhù tái xiǎn zhōng de dà yè fú dēng xiǎn | |
|